USA haben mehr als 40 Billionen Dollar Schulden
Mỹ nợ hơn 40 nghìn tỷ USD
Deze tekst is vertaald en vereenvoudigd voor Duitsleerders. De originele inhoud is van Tia Sang - Van Hoa Xa Hoi.
Selecteer een woord of zin om het op te zoeken, te vertalen, te markeren of er een notitie bij te maken.
Leesvoortgang
Alinea 1/21
Lees eerst de Duitse tekst. Toon de vertaling onder een alinea wanneer je die nodig hebt.
Vietnamese vertaling
Con số tự thân chưa đáng lo bằng tốc độ nợ phình nhanh, tình trạng thâm hụt ngân sách và hệ lụy đối với toàn thế giới.
Vietnamese vertaling
Theo số liệu Bộ Tài chính Mỹ công bố ngày 19/8, tổng nợ của Mỹ lần đầu trong lịch sử vượt mốc 40.000 tỷ USD. Trao đổi trên The Conversation, giáo sư Muhammad Ali Nasir thuộc Đại học Leeds nhận định: "Đây là tín hiệu cảnh báo rất nghiêm trọng. Nó cho thấy những điểm yếu đang đe dọa sự ổn định của kinh tế Mỹ và kinh tế toàn cầu."
Vietnamese vertaling
Năm 1981, nợ công Mỹ mới ở mức 1 nghìn tỷ USD. Đến năm 2017, con số này đã lên tới 20.000 tỷ USD. Chỉ 9 năm sau, quy mô nợ đã tăng gấp đôi. Dự kiến trong năm tài khóa 2026, nợ sẽ tăng thêm 2.100 tỷ USD.
Vietnamese vertaling
Quy mô nợ rất lớn, nhưng với giới chuyên gia và nhà đầu tư, khả năng trả nợ của nhà nước mới là điều quan trọng hơn. Vì vậy họ thường nhìn vào tỷ lệ nợ trên GDP. Họ cũng dùng một chỉ số khác là nợ do công chúng nắm giữ. Chỉ số này phản ánh gánh nặng tài chính thực sự. Hiện nay ở Mỹ, khoản nợ này vượt 32.000 tỷ USD. Phần còn lại là nợ nội bộ giữa các cơ quan và quỹ của chính phủ.
Vietnamese vertaling

Vietnamese vertaling
Tổng nợ của Mỹ, gồm nợ do công chúng nắm giữ và nợ nội bộ của chính phủ. Đơn vị: nghìn tỷ USD. Nguồn dữ liệu: Bộ Tài chính Mỹ; đồ họa theo giấy phép mở (CC0).
Vietnamese vertaling
Từ thặng dư đến gánh nặng nợ nần
Vietnamese vertaling
Nợ thường bắt nguồn từ thâm hụt: nhà nước chi nhiều hơn thu. Trước đây nợ không phải là vấn đề lớn ở Mỹ. Năm 2001, sau bốn năm liên tiếp thặng dư ngân sách, nợ do công chúng nắm giữ chỉ tương đương khoảng 31,5% GDP. Nay tỷ lệ này đã lên gần 100% GDP, cao tương đương những năm cuối Thế chiến II.
Vietnamese vertaling
Vì sao lại thay đổi như vậy? Có nhiều nguyên nhân. Chiến tranh, sự sụp đổ của bong bóng dotcom và các đợt giảm thuế đầu những năm 2000 đã khiến ngân sách mất cân đối. Cuộc khủng hoảng kinh tế 2007-2009 đẩy nợ tăng mạnh, do chính phủ tung ra các chương trình hỗ trợ nền kinh tế trong khi thu thuế sụt giảm. Sau đó, đại dịch COVID-19 tiếp tục giáng đòn nặng nề lên kinh tế.
Vietnamese vertaling
Ngoài ra, dân số già đi khiến nhà nước phải chi nhiều hơn cho chương trình y tế Medicare và cho an sinh xã hội. Trong khi đó nguồn thu không tăng tương ứng, một phần vì các đợt giảm thuế liên tiếp.
Vietnamese vertaling
Kết quả là những năm gần đây thâm hụt hằng năm của Mỹ vào khoảng 6% GDP. Mức cao như vậy thường chỉ xuất hiện trong thời chiến hoặc suy thoái. Văn phòng Ngân sách Quốc hội Mỹ (Congressional Budget Office) cho rằng nếu chính sách hiện tại tiếp tục, tỷ lệ nợ trên GDP sẽ còn tăng. Sau 10 năm nữa có thể lên tới 120% và sau 30 năm lên tới 175%.
Vietnamese vertaling
Vì sao chính phủ Mỹ khó cắt giảm chi tiêu?
Vietnamese vertaling
Nhìn vào cơ cấu chi tiêu sẽ thấy việc tiết kiệm gần như bất khả thi. Khoảng 60% ngân sách là các khoản chi bắt buộc, gồm an sinh xã hội, y tế và chăm sóc cựu chiến binh. Cắt giảm những khoản này sẽ vấp phải sự phản đối mạnh từ cử tri. Các khoản chi khác như lương công chức, tiền thuê văn phòng hay chi phí cho cảnh sát và bộ máy hành chính chỉ chiếm phần nhỏ trong tổng chi.
Vietnamese vertaling
Từ những năm 1960, chi tiêu của chính phủ so với quy mô nền kinh tế đã tăng lên rõ rệt. Nhưng nguồn thu, chủ yếu từ thuế, gần như không đổi. Lấy tháng 7 làm ví dụ: chính phủ thu khoảng 334 tỷ USD từ thuế thu nhập cá nhân, an sinh xã hội, thuế doanh nghiệp và các nguồn khác. Nhưng đã chi tới 766 tỷ USD cho an sinh xã hội, y tế, quốc phòng và tiền lãi trả nợ.
Vietnamese vertaling
Thuế thu nhập cá nhân đóng góp khoảng một nửa ngân sách liên bang. Thuế doanh nghiệp đóng góp chưa tới 10%. Đạo luật Cắt giảm thuế và Việc làm (Tax Cuts and Jobs Act) năm 2017 dưới thời Tổng thống Donald Trump đã hạ thuế suất doanh nghiệp từ 35% xuống 21%. Đến năm 2025, đạo luật mang tên "One Big Beautiful Bill" gia hạn và mở rộng các ưu đãi này. Đạo luật này dự kiến sẽ tốn thêm 4.000 tỷ USD trong mười năm tới.
Vietnamese vertaling
Nợ nhiều hơn cũng đồng nghĩa tiền lãi phải trả nhiều hơn. Hiện mỗi năm chính phủ Mỹ chi khoảng 1.200 tỷ USD để trả lãi vay. Con số này còn lớn hơn ngân sách quốc phòng. Tiền lãi hiện là khoản chi lớn thứ hai trong ngân sách Mỹ, chỉ sau an sinh xã hội. Trong mười năm tới, tổng tiền lãi dự kiến vượt 16.200 tỷ USD.
Vietnamese vertaling

Vietnamese vertaling
Quốc kỳ Mỹ tung bay trước tòa nhà Quốc hội Mỹ. Ảnh: Pexels
Vietnamese vertaling
Mỹ vay tiền từ đâu?
Vietnamese vertaling
Chính phủ Mỹ vay tiền chủ yếu trên thị trường trái phiếu, bằng cách bán các chứng khoán nhà nước. Các loại này gồm trái phiếu dài hạn (treasury bonds), kỳ hạn trung bình (treasury notes) và kỳ hạn ngắn (treasury bills). Theo số liệu của Bộ Tài chính Mỹ, 80% tổng nợ là nợ vay từ nhà đầu tư trong và ngoài nước (nợ do công chúng nắm giữ), tương đương khoảng 32.000 tỷ USD. Phần còn lại là nợ nội bộ giữa các cơ quan chính phủ.
Vietnamese vertaling
Trong số nợ do công chúng nắm giữ, khoảng 21.000 tỷ USD thuộc về các chủ nợ trong nước. Nhóm này gồm Cục Dự trữ Liên bang Federal Reserve (4.528 tỷ USD), các quỹ đầu tư (5.195 tỷ USD), quỹ hưu trí (1.135 tỷ USD) cùng chính quyền bang và địa phương (1.636 tỷ USD).
Begrijpend lezen
Beantwoord de vragen na het lezen om te checken of je de hoofdpunten hebt begrepen.
Lees verder
Wohin mit alten Solar-Panels?
## Zu viele alte Solar-Panels Die Solar-Energie wächst schnell. Aber niemand ist bereit für den Tag, an dem die Solar-Panels zu Müll werden. Und dieser Müll wird immer mehr. ## Die Geschichte von…
Read and learnForscher zu Bildung in Vietnam bekommt großen Preis
Vietnam ist ein wichtiger Ort für Professor Paul W. Glewwe von der Universität Minnesota. Er stellt seit langer Zeit drei Fragen: Woher kommt der Unterschied beim Lernen zwischen Kindern? Was macht…
Read and learn
Nguyen Cao Luyen: Ein Pionier der Architektur in Vietnam
## Ein neuer Architekt für Vietnam Nguyen Cao Luyen gehört zu den ersten Architekten von Vietnam. Er lernt viel aus dem Westen. Aber er will auch das Klima, die Landschaft und die Tradition von…
Read and learnDa Lat: Bäume fällen und altes Kino reparieren
Die Stadt Da Lat verändert sich sehr schnell. Manchmal ist es schwer zu sagen: Was ist noch normal? Was ist schon ein Problem? Das gehört heute zum Leben in der Stadt. Ein Beispiel: Ein Mann sägt…
Read and learn