Wenn Lehrer nach der Rente weiter arbeiten
Khi nhà giáo tiếp tục làm việc sau khi nghỉ hưu
Deze tekst is vertaald en vereenvoudigd voor Duitsleerders. De originele inhoud is van Tia Sang - Nen Tang Kien Tao.
Selecteer een woord of zin om het op te zoeken, te vertalen, te markeren of er een notitie bij te maken.
Leesvoortgang
Alinea 1/21
Lees eerst de Duitse tekst. Toon de vertaling onder een alinea wanneer je die nodig hebt.
Vietnamese vertaling
Từ ngày 15 tháng Bảy, một quy định mới của Bộ Giáo dục và Đào tạo có hiệu lực. Theo đó, nhà giáo đã nghỉ hưu có thể trở thành lực lượng cơ hữu của trường đại học. Trước đây họ chỉ được xem là nguồn dự phòng. Nay vị trí của họ đã ổn định và được đưa chính thức vào kế hoạch nhân sự của các trường.
Vietnamese vertaling
Quy định mới cho hợp đồng sau nghỉ hưu
Vietnamese vertaling
Thông tư số 59/2026/TT-BGDĐT đưa ra quy định mới về hợp đồng làm việc toàn thời gian với nhà giáo đã nghỉ hưu. Văn bản này giúp tháo gỡ khó khăn lớn về nhân sự ở các trường đại học, nhất là tại vùng sâu, vùng xa và ở những ngành đào tạo đặc thù.
Vietnamese vertaling
Thông tư còn mang ý nghĩa nhân văn sâu sắc: nhà giáo đã nghỉ hưu vẫn có thể được phong tặng danh hiệu. Họ có thể được xét công nhận chức danh Giáo sư hoặc Phó Giáo sư, cũng như danh hiệu vinh dự Nhà giáo Nhân dân hay Nhà giáo Ưu tú.
Vietnamese vertaling
Chiến lược giữ chân nhân tài lâu dài
Vietnamese vertaling
Trước đây, quy định chỉ đề cập đến giảng viên thỉnh giảng, chưa có hành lang pháp lý rõ ràng cho hợp đồng toàn thời gian với người đã nghỉ hưu. Trong khi đó, nhiều thầy cô vẫn còn minh mẫn, giàu kinh nghiệm, kiến thức sâu và tâm huyết với nghề.
Vietnamese vertaling
Nếu thiếu cơ chế cho nhóm này, chất lượng đại học sẽ suy giảm, hoạt động giảng dạy và nghiên cứu yếu đi, mạch trao truyền tri thức giữa các thế hệ cũng bị đứt quãng.
Vietnamese vertaling

Vietnamese vertaling
Giáo sư Huỳnh Mùi tại hội thảo quốc tế về những hướng mới trong Tô-pô Đại số do Viện Nghiên cứu cao cấp về Toán tổ chức tại Trung tâm Quốc tế Khoa học và Giáo dục liên ngành (ICISE), Quy Nhơn, ngày 8 tháng Mười Hai năm 2023. Ảnh: VIASM
Vietnamese vertaling
Thông tư 59 tạo nền tảng cho chiến lược thu hút nhân tài dài hạn, đồng thời xây dựng cách quản lý nhân sự minh bạch, tiệm cận chuẩn quốc tế. Định hướng này thể hiện qua bốn điểm chính:
Vietnamese vertaling
- Thứ nhất: Giải pháp pháp lý rõ ràng. Thông tư chính thức công nhận tư cách pháp lý của giảng viên cơ hữu đã nghỉ hưu. Họ không còn là lực lượng dự phòng mà trở thành bộ phận ổn định, lâu dài của trường đại học.
Vietnamese vertaling
- Thứ hai: Bảo vệ danh dự và danh hiệu. Điểm quan trọng và giàu tính nhân văn nhất là nhà giáo đã nghỉ hưu vẫn có thể được đề cử xét công nhận chức danh Giáo sư hoặc Phó Giáo sư, cũng như đề cử danh hiệu Nhà giáo Nhân dân và Nhà giáo Ưu tú. Điều này thể hiện sự trân trọng của Nhà nước đối với đóng góp của giới khoa học.
Vietnamese vertaling
- Thứ ba: Ranh giới chặt chẽ để giữ chất lượng. Thông tư khuyến khích làm việc sau nghỉ hưu nhưng quy định rõ: không được dùng nhóm này để thay thế điều kiện bắt buộc về đội ngũ cơ hữu. Quy định nhằm ngăn việc lạm dụng, tránh tình trạng chỉ ghi tên cho đủ hồ sơ để mở ngành mới, cải thiện thứ hạng hay đối phó kiểm định chất lượng.
Vietnamese vertaling
- Thứ tư: Ý tưởng về "kinh tế bạc tri thức" (Knowledge Silver Economy). Thường khi nói kinh tế bạc, người ta nghĩ đến chăm sóc, y tế hay phúc lợi cho người cao tuổi. Thông tư 59 chuyển thành kinh tế bạc tri thức. Văn bản tạo hành lang pháp lý để tái sử dụng tri thức của các nhà khoa học đầu ngành dù đã đến tuổi nghỉ hưu nhưng vẫn sung sức về trí tuệ. Khi trở lại làm việc cơ hữu, họ tạo ra giá trị lớn qua các công bố quốc tế, giải pháp hữu ích và sáng chế.
Vietnamese vertaling
Đo sức sáng tạo, không chỉ sức khỏe thông thường
Vietnamese vertaling
Trên thế giới, nền kinh tế tri thức và đổi mới không bao giờ giới hạn tuổi lao động. Lịch sử khoa học cho thấy rõ điều đó:
Vietnamese vertaling
Nhà khoa học John B. Goodenough nhận Giải Nobel Hóa học ở tuổi 97. Arthur Ashkin nhận Giải Nobel Vật lý khi 96 tuổi. Trong toán học, lĩnh vực thường được xem là của người trẻ, nhà toán học Dennis Sullivan được trao Giải Abel danh giá lúc 81 tuổi. Nhiều người sáng lập công ty spin-off và start-up từ các đại học hàng đầu ở Mỹ và châu Âu là những giáo sư lớn tuổi. Họ tận dụng giai đoạn sau tuổi 70 để đưa kết quả nghiên cứu ra thị trường nhờ tầm nhìn, kinh nghiệm và mạng lưới rộng.
Vietnamese vertaling

Vietnamese vertaling
Giáo sư Hoàng Tụy (1927-2019) vẫn nghiên cứu và công bố nhiều năm sau khi nghỉ hưu. Ảnh: GĐCC
Vietnamese vertaling
Tác giả bài viết từng chứng kiến nhiều trường hợp tương tự. Giáo sư Francoir Houtart người Bỉ là nhà xã hội học mác-xít nổi tiếng thế giới, người bạn lâu năm và gắn bó của nhân dân Việt Nam. Từ những năm sáu mươi, ông đã tham gia nhiều hoạt động phản chiến và bày tỏ tình đoàn kết với Việt Nam. Ông để lại nhiều cuốn sách quan trọng như Ungleichheit durch Kapitalismus; Der nicht-kapitalistische Weg der Länder der Dritten Welt; Neoliberale Wirtschaft và đặc biệt là các công trình về mặt trái của toàn cầu hóa. Ông qua đời ở tuổi 92 ngay tại bàn làm việc khi vẫn đang viết dở một công trình. Ở Việt Nam, Giáo sư Hoàng Tụy không chỉ được biết đến với "lát cắt Tụy" trong toán học. Xã hội càng kính trọng ông hơn khi năm 2019, lúc đã ngoài 90 tuổi, ông cho ra mắt cuốn Bitte, lasst mich offen sprechen.
Vietnamese vertaling
Vì vậy, cần hiểu lại khái niệm sức khỏe đối với nhà khoa học. Không thể chỉ đo bằng các chỉ số y tế thông thường như huyết áp, nhịp tim, axit uric hay mỡ máu. Điều quan trọng hơn là năng lực sáng tạo của họ.
