Einsteins Spiegel
Tấm gương của Einstein
Bài đọc được chuyển ngữ và đơn giản hóa để học tiếng Đức. Nội dung gốc thuộc Sketchplanations.
Bôi đen một từ hoặc cụm từ để tra nghĩa, dịch, highlight hoặc thêm ghi chú.
Tiến độ đọc bài
Đoạn 1/15
Đọc tiếng Đức trước. Khi cần, mở bản dịch ngay dưới từng đoạn.
Bản dịch tiếng Việt
Một thí nghiệm tưởng tượng của Albert Einstein
Bản dịch tiếng Việt
Khi còn trẻ, Albert Einstein tự hỏi: Tôi sẽ thấy gì nếu bay ngay bên cạnh một tia sáng với đúng tốc độ ánh sáng? Và nếu tôi giơ một tấm gương trước mặt – tôi sẽ thấy gì trong gương?
Bản dịch tiếng Việt
Câu hỏi này ngày nay được gọi là “Tấm gương của Einstein”. Nó cũng là tên một cuốn sách nổi tiếng về thuyết tương đối.
Bản dịch tiếng Việt
Lúc đầu, người ta nghĩ: Ánh sáng phản chiếu từ khuôn mặt tôi không bao giờ tới được gương. Vì vậy, nó cũng không thể quay lại mắt tôi. Vậy tôi sẽ thấy gì?
Bản dịch tiếng Việt
Mãi nhiều năm sau, Einstein mới phát triển một lý thuyết giải được câu đố này. Lý thuyết đó đòi hỏi những thay đổi cơ bản trong cách chúng ta hiểu thế giới. Bao gồm:
Bản dịch tiếng Việt
- Không thể di chuyển với tốc độ ánh sáng.
- Thời gian không cố định; nó là tương đối.
- Tốc độ ánh sáng là một hằng số phổ quát. Nó luôn giống nhau, bất kể chuyển động của nguồn sáng.
Bản dịch tiếng Việt
Einstein viết năm 1949: “Sau mười năm suy nghĩ, một nguyên lý đã ra đời từ một nghịch lý mà tôi đã gặp phải từ năm mười sáu tuổi: Nếu tôi đuổi theo một tia sáng với vận tốc c, tôi sẽ quan sát thấy tia sáng đó như một trường điện từ dao động trong không gian ở trạng thái đứng yên. Nhưng có vẻ như không có thứ gì như vậy tồn tại.”
Bản dịch tiếng Việt
Tôi cố giải thích theo cách tôi hiểu. Thông thường, vận tốc được cộng lại. Nếu tôi ném một quả bóng từ phía sau ra phía trước trong một đoàn tàu đang chạy, thì với người quan sát bên ngoài tàu, quả bóng chuyển động với vận tốc của tàu cộng với vận tốc của quả bóng. Nhưng ánh sáng lại khác.
Bản dịch tiếng Việt
Khi tiến gần tới tốc độ ánh sáng, năng lượng cần để tăng tốc trở nên vô hạn. Vì vậy, không thể đạt tới tốc độ ánh sáng. Người quan sát sẽ không thấy ánh sáng từ Einstein bay tới gương với tốc độ gấp đôi tốc độ ánh sáng.
Bản dịch tiếng Việt
Điều thay đổi là thời gian. Với Einstein chuyển động nhanh, ánh sáng sẽ bay tới gương và quay lại với tốc độ bình thường, khổng lồ. Nhưng với người quan sát, một khoảnh khắc của Einstein chuyển động nhanh có thể là nhiều năm đối với chúng ta. Trải nghiệm về thời gian phụ thuộc vào tốc độ.
Bản dịch tiếng Việt
Thật đáng kinh ngạc khi chàng trai trẻ Einstein đã đặt câu hỏi này, tiếp tục suy nghĩ về nó, rồi đặt ra nghi vấn về một số sự thật hiển nhiên nhất của thế giới chúng ta: rằng thời gian không cố định, rằng không thể đạt tới một tốc độ nhất định, và rằng năng lượng là vật chất.
Bản dịch tiếng Việt
Cuốn sách “Einstein’s Mirror” do cha tôi đồng tác giả. Nó đầy ắp hình ảnh, những câu chuyện hấp dẫn và những con người đã thúc đẩy vật lý tiến lên. Nó cũng đề cập đến những con người, sự kiện và khoa học quan trọng đối với bộ phim “Oppenheimer” của Christopher Nolan.
Bản dịch tiếng Việt
Các ý tưởng liên quan: Con quỷ của Laplace, dịch chuyển đỏ, nhìn về quá khứ, hiệu ứng Doppler, tiếng nổ siêu thanh, phương trình đẹp nhất. Sóng, ánh sáng, vật lý – thật nhiều điều thú vị.
Bản dịch tiếng Việt
Đầu năm nay, chúng tôi đã tham dự một buổi chiếu phim “Interstellar” của Christopher Nolan tại Royal Albert Hall ở London. Hans Zimmer chơi nhạc trực tiếp cùng dàn nhạc. Đó là một cách tuyệt vời để trải nghiệm một bộ phim đáng chú ý. Bộ phim làm cho hố đen, lỗ giun và sự giãn nở thời gian trở nên dễ hiểu và lồng ghép vào cốt truyện.
Bản dịch tiếng Việt
Thảo luận: Một bình luận của Mike Sowden giới thiệu bộ sách Mr. Tompkins của George Gamow về thuyết tương đối. Debbie Mrazek thấy ý tưởng “Interstellar” với dàn nhạc trực tiếp là phi thường.
