21 tháng 9, 2026

Kleine Aufträge als Weg in die Welt

Những đơn hàng nhỏ như lối vào thế giới

Nguồn: Tia Sang - Nen Tang Kien Tao

Bài đọc được chuyển ngữ và đơn giản hóa để học tiếng Đức. Nội dung gốc thuộc Tia Sang - Nen Tang Kien Tao.

Bôi đen một từ hoặc cụm từ để tra nghĩa, dịch, highlight hoặc thêm ghi chú.

Tiến độ đọc bài

Đoạn 1/31

Đọc tiếng Đức trước. Khi cần, mở bản dịch ngay dưới từng đoạn.

Kleine und schwierige Aufträge als Chance

Vietnamesische Firmen können schwer mit großen Firmen aus China kämpfen. Die Firmen aus China machen sehr viele Produkte und sind billig.

Deshalb suchen Firmen aus Vietnam eine andere Chance: kleine Aufträge, komplizierte Aufträge und Aufträge, die man nicht standardisieren kann.

In der globalen Lieferkette kann ein kleines Teil nur ein paar Zehntausend Dong kosten. Aber dieses Teil kann die Tür zu einem großen Markt öffnen.

Aber die Tür bleibt nicht von allein offen. Die Firma muss nicht nur Teile genau nach der Zeichnung machen. Sie muss auch strenge Standards lernen. So wird sie Schritt für Schritt besser und kann später mehr Arbeit machen.

Tests von internationalen Kunden

Im Film No Time to Die (2021) fährt James Bond, Agent 007, ein Motorrad von Triumph. Einige Teile im Motorraum kommen von einer Firma aus Vietnam. Die Firma LeGroup macht Schalldämpfer und Luft-Teile für das Motorrad. Sie macht das in ihrer Fabrik in Quang Minh in Hanoi.

Aber Triumph kommt nicht sofort zu LeGroup. LeGroup startet im Jahr 2004. Zuerst macht die Firma einfache Stanz-Teile für Marken aus Taiwan. Später bekommt sie das Zertifikat IATF 16949. Danach bekommt sie genauere Aufträge von Honda, Toyota, Piaggio und anderen Firmen.

Frau Le Thi Ngoc Lan ist Vize-Direktorin von LeGroup. Sie spricht auf der Messe FBC ASEAN 2026 in Hanoi. Sie sagt: "Man muss zuerst die Qualitäts-Standards der Firmen gut verstehen. Die Anforderungen sind sehr hoch. Niemand lehrt uns. Wir müssen viele Jahre allein lernen und forschen."

Wichtig ist: Die ausländischen Firmen geben nicht nur Aufträge. Sie kontrollieren auch die Firma. Diese Kontrolle heißt Audit. Das Audit zwingt die Firma, immer besser zu werden.

Frau Lan sagt: "Bei jedem Audit gibt es neue Anforderungen. Wir müssen sie erfüllen. Nur dann bestehen wir das nächste Audit. So muss sich die Firma immer verbessern."

Dieser Weg ist normal für die erste erfolgreiche Generation von Zuliefer-Firmen in Vietnam.

Herr Vu Hong Duy arbeitet im Verkauf bei der Firma JK Vietnam. Er sagt: "Bei jedem Audit sieht jeder Kunde etwas anderes. Es geht um saubere Fabrik, um 5S, um Produktivität, um Menschen oder um Technik. Der Kunde zeigt uns Probleme. Wir suchen eine Lösung und sind beim nächsten Test besser vorbereitet. Wenn der Kunde zufrieden ist und bestellt, empfiehlt er uns Freunden oder Partnern. Langsam kommen andere Kunden zu uns."

Eine enge Tür

Auch wenn sie schon in der Lieferkette sind: Die meisten Firmen wie LeGroup oder JK machen nur relativ kleine Teile oder kleine Schritte.

Ein Grund ist die Größe und Struktur der Branche. Firmen aus Vietnam können bei Menge und Preis nicht mit China kämpfen. Deshalb suchen sie kleine, komplizierte Aufträge: ein Teil nach einer speziellen Zeichnung, eine Gruppe von ein paar Dutzend oder ein paar Tausend Produkten, oder eine kleine Baugruppe mit vielen Arbeitsschritten und Qualitätskontrolle.

Die Firma Duc Hop macht und verkauft Teile und Regale für Auto-Fabriken und Industrie-Fabriken. Sie macht oft Aufträge mit 50, 300 oder 2.000 Teilen. Firmen aus China machen Aufträge mit Zehntausenden Teilen.

Ein Verkäufer von Duc Hop auf der Messe sagt: "Wir arbeiten für Nischen-Märkte. Wir machen wenige Produkte, aber die Qualität muss sehr hoch sein. Unsere Kunden sind Firmen in Europa."

Für kleine Aufträge muss die Firma trotzdem viel investieren: Maschinen, Formen, Qualitäts-System und Lieferanten-Netz. Die festen Kosten verteilen sich auf wenige Produkte. Deshalb ist ein billiger Preis nicht möglich.

Frau Lan sagt: "Wir können beim Preis nicht gewinnen. Deshalb müssen wir flexibel sein. Der Kunde stellt eine sehr schwere Anforderung, aber wir geben unser Bestes."

Aber kleine und schwere Aufträge haben auch einen Vorteil: Die Firma kann Fähigkeiten mit hoher Wertschöpfung lernen.

Zum Beispiel investiert LeGroup in Automatisierung und Menschen. Die Maschinen machen die Standard-Schritte. Aber Teile mit hoher Präzision brauchen noch Menschen. Die Arbeiter machen runde Kanten nach dem ersten Schnitt der Maschine fertig. Oder sie polieren kleine Ecken, wo die Maschine nicht hinkommt. Frau Lan sagt: "Die Arbeiter müssen keine schwere Arbeit mehr machen. Sie können sich auf die letzten Schritte konzentrieren. So sichern wir die Qualität."

Aber der Vorteil aus der Nische ist nicht genug, um weit zu kommen.

Vom Arbeiter zum Koordinator werden

LeGroup, JK und Duc Hop zeigen: Firmen aus Vietnam arbeiten jetzt direkter in der globalen Lieferkette mit. Aber das ist nur der Weg für wenige.

Vietnam hat mehr als 5.000 kleine und mittlere Firmen in der Zuliefer-Industrie. Aber nur circa 100 Firmen sind direkte Lieferanten oder Tier-1-Lieferanten für multinationale Konzerne. Diese Zahl kommt von der Industrie-Behörde im Ministerium für Industrie und Handel.

Herr Le Duy Binh ist Doktor und Direktor der Beratungs-Organisation Economica Vietnam. Er sagt: Die Anforderungen in der globalen Lieferkette sind heute viel mehr als nur ein billiger Preis. Eine Firma muss viele Standards gleichzeitig erfüllen: Qualität, Größe, Zuverlässigkeit, Herkunft der Materialien, Daten, CO2, Energie, Umwelt, Arbeit und Risiko-Management.

Eine Umfrage vom Statistik-Amt im Jahr 2021 zeigt: 80 bis 90 Prozent der Zuliefer-Firmen nutzen keine internationalen Standards und keine normalen Management-Systeme wie ISO, 5S, Lean, 6 Sigma, TQM oder TPM. Es gibt also eine große Lücke zwischen den Fähigkeiten der Firmen und den Standards für Tier-1- und Tier-2-Lieferanten.

Herr Binh sagt: Firmen aus Vietnam können in der Lieferkette schwer aufsteigen, wenn sie nur kleine Einzel-Teile machen. Für höhere Stufen müssen sie ganze Baugruppen, Module oder fertige Produkte machen.

In den letzten zwei Jahren wollen japanische Kunden JK Vietnam größere Baugruppen geben. Herr Duy sagt: "Der Hauptgrund ist das Lieferanten-Management. Früher müssen sie drei oder vier Lieferanten managen. Jetzt wollen sie nur ein oder zwei Lieferanten managen."

Wenn JK eine ganze Baugruppe macht, kann die Firma mehr Gewinn machen. Früher verkauft sie nur ein Teil für ein paar Tausend Dong. Dann kann sie eine ganze Baugruppe für Hunderttausende oder Millionen Dong verkaufen.

Xem bản dịch tiếng Việt đầy đủ

Những công việc nhỏ như lối vào thế giới

Các công ty từ Việt Nam rất khó cạnh tranh với các công ty lớn từ Trung Quốc. Các công ty Trung Quốc sản xuất rất nhiều sản phẩm và có giá thành rẻ. Vì vậy, các công ty từ Việt Nam tìm kiếm những cơ hội khác: các đơn hàng nhỏ, khó và phức tạp.

Trong chuỗi cung ứng toàn cầu, một linh kiện nhỏ có thể chỉ trị giá vài chục nghìn đồng. Nhưng linh kiện này có thể mở ra cánh cửa tới một thị trường lớn.

Nhưng cánh cửa sẽ không tự động mở ra được. Công ty phải chế tạo bộ phận đó đúng theo bản vẽ. Họ cũng cần học hỏi những quy tắc nghiêm ngặt về chất lượng. Như vậy, họ sẽ dần dần trở nên tốt hơn và sau này có thể nhận thêm nhiều việc hơn.

Các bài kiểm tra của khách hàng quốc tế

Trong phim No Time to Die (2021), James Bond lái một chiếc mô-tô của hãng Triumph. Một số bộ phận của động cơ được sản xuất bởi một công ty ở Việt Nam. Công ty LeGroup chế tạo các bộ phận cho ống xả và hệ thống khí nén. Họ sản xuất chúng tại nhà máy của mình trong khu công nghiệp Quang Minh ở Hà Nội.

Nhưng Triumph không đến với LeGroup ngay lập tức. LeGroup được thành lập vào năm 2004. Ban đầu, công ty sản xuất các linh kiện đơn giản cho các thương hiệu đến từ Đài Loan. Sau đó, công ty nhận được chứng chỉ IATF 16949. Tiếp theo, họ nhận được những đơn đặt hàng chi tiết hơn từ Honda, Toyota, Piaggio và các hãng khác.

Bà Lê Thị Ngọc Lan là Phó Giám đốc của LeGroup. Bà phát biểu tại hội chợ FBC ASEAN 2026 ở Hà Nội. Bà nói: Người ta phải trước hết hiểu được các tiêu chuẩn chất lượng cao. Không ai giải thích cho họ cả. Người ta phải tự học hỏi trong nhiều năm.

Mối quan hệ với các công ty nước ngoài không chỉ mang lại các đơn hàng. Khách hàng sẽ giám sát công ty. Việc giám sát này được gọi là kiểm toán. Kiểm toán buộc công ty phải ngày càng hoàn thiện hơn.

Bà Lan nói: Trong mỗi cuộc kiểm toán đều có những yêu cầu mới. Người ta phải đáp ứng chúng. Sau đó mới có thể vượt qua cuộc kiểm toán tiếp theo. Công ty phải luôn không ngừng cải thiện như vậy.

Nhiều công ty cung ứng thành công tại Việt Nam học hỏi được điều này từ khách hàng.

Ông Vũ Hồng Duy làm việc trong bộ phận bán hàng tại công ty JK Vietnam. Ông nói: Mỗi khách hàng đều nhìn nhận sự cải thiện theo cách khác nhau. Đó có thể là về nhà máy sạch sẽ, về tiêu chuẩn 5S, về nhiều sản phẩm hơn, về con người hoặc về công nghệ. Khách hàng chỉ ra các vấn đề; công ty giải quyết chúng và sẽ làm tốt hơn trong lần kiểm tra tiếp theo. Nếu khách hàng hài lòng, họ sẽ đặt hàng. Sau đó, họ giới thiệu chúng tôi cho bạn bè và đối tác. Như vậy, dần dần sẽ có thêm khách hàng mới.

Một cánh cửa hẹp

Ngay cả trong chuỗi cung ứng, hầu hết các công ty ở Việt Nam như LeGroup hay JK cũng chỉ thực hiện những phần nhỏ hoặc những bước đi nhỏ mà thôi.

Một lý do là quy mô của ngành này. Các công ty từ Việt Nam không thể cạnh tranh với Trung Quốc về số lượng và giá cả. Vì vậy, họ tìm kiếm những đơn hàng nhỏ và phức tạp. Ví dụ: một linh kiện theo bản vẽ đặc biệt, một đơn hàng gồm vài chục hoặc vài nghìn sản phẩm, hoặc một linh kiện cần nhiều công đoạn chế tạo và kiểm soát chất lượng nghiêm ngặt.

Công ty Đức Hợp sản xuất các linh kiện và kệ để hàng cho các nhà máy ô tô và nhà máy công nghiệp. Họ thường nhận các đơn hàng gồm 50, 300 hoặc 2.000 chi tiết. Các công ty từ Trung Quốc thì nhận các đơn hàng với hàng chục nghìn chi tiết.

Một nhân viên bán hàng của Đức Hợp tại hội chợ nói: “Chúng tôi làm việc cho các phân khúc thị trường nhỏ. Chúng tôi sản xuất số lượng ít nhưng với chất lượng rất cao. Khách hàng của chúng tôi chủ yếu là các công ty ở châu Âu.”

Ngay cả đối với các đơn hàng nhỏ, công ty cũng phải đầu tư nhiều: máy móc, khuôn mẫu, hệ thống quản lý chất lượng và nhà cung cấp. Các chi phí cố định được phân bổ cho một số ít sản phẩm. Vì vậy, việc có được mức giá rẻ là không thể.

Bà Lan nói: Chúng tôi không có lợi thế về giá cả. Vì vậy, chúng tôi phải linh hoạt. Khách hàng đưa ra yêu cầu khó khăn, nhưng chúng tôi sẽ làm hết sức mình để đáp ứng.

Nhưng những đơn hàng nhỏ và khó khăn lại có một ưu điểm khác: Công ty học được những bước đi có giá trị cao.

Ví dụ, LeGroup đầu tư vào việc tự động hóa và con người. Máy móc thực hiện các bước theo tiêu chuẩn. Nhưng những chi tiết chính xác vẫn cần có sự can thiệp của con người. Các công nhân sẽ hoàn thiện các cạnh tròn sau khi máy cắt xong. Hoặc họ đánh bóng những góc nhỏ mà máy không thể tiếp cận được. Bà Lan nói: Các công nhân không còn phải làm những công việc nặng nhọc nữa. Họ có thể tập trung vào những bước cuối cùng để đảm bảo chất lượng.

Nhưng chỉ riêng thị trường ngách đó thôi thì chưa đủ cho tương lai.

Từ người lao động đến người điều phối

LeGroup, JK và Đức Hợp cho thấy: Các doanh nghiệp từ Việt Nam hiện đang tham gia trực tiếp hơn vào chuỗi cung ứng toàn cầu. Nhưng đó chỉ là con đường dành cho một số ít mà thôi.

Việt Nam có hơn 5.000 doanh nghiệp vừa và nhỏ trong ngành công nghiệp cung ứng. Nhưng chỉ khoảng 100 doanh nghiệp là nhà cung cấp trực tiếp hoặc nhà cung cấp hạng nhất cho các tập đoàn đa quốc gia lớn. Con số này được đưa ra bởi cơ quan công nghiệp thuộc Bộ Công Thương.

Ông Lê Duy Bình là giám đốc của công ty tư vấn Economica Vietnam. Ông nói: Ngày nay, một sản phẩm rẻ không còn đủ để cạnh tranh nữa. Một doanh nghiệp phải tuân thủ nhiều quy định: chất lượng, kích thước, độ tin cậy, nguồn gốc nguyên liệu, dữ liệu, khí CO2, năng lượng, môi trường, lao động và rủi ro.

Một cuộc khảo sát của Cục Thống kê năm 2021 cho thấy: 80 đến 90% các công ty cung ứng không sử dụng các tiêu chuẩn quốc tế cũng như các hệ thống nổi tiếng như ISO, 5S, Lean, 6 Sigma, TQM hay TPM. Như vậy, có một khoảng cách lớn giữa các công ty và các quy tắc dành cho các nhà cung cấp hạng 1 và hạng 2.

Ông Bình nói: Các công ty từ Việt Nam sẽ bị tụt hạng nếu chỉ sản xuất những linh kiện nhỏ. Để lên các cấp độ cao hơn, họ phải sản xuất cả các nhóm sản phẩm, mô-đun hoặc sản phẩm hoàn chỉnh.

Trong hai năm qua, các khách hàng Nhật Bản muốn giao cho JK Vietnam những đơn hàng có quy mô lớn hơn. Ông Duy nói: Lý do là do vấn đề quản lý. Trước đây, công ty phải quản lý ba hoặc bốn nhà cung cấp. Giờ đây, họ chỉ muốn quản lý một hoặc hai nhà cung cấp mà thôi.

Nếu JK tạo thành một nhóm sản phẩm hoàn chỉnh, lợi nhuận có thể sẽ lớn hơn. Trước đây, công ty chỉ bán một phần của sản phẩm với giá vài nghìn đồng. Nhưng sau đó, họ có thể bán cả một nhóm sản phẩm với giá hàng trăm nghìn hoặc hàng triệu đồng.