Das Geheimnis von Sanxingdui
Bí ẩn Sanxingdui
This reading was translated and simplified for German learners. The original content belongs to Tia Sang - Van Hoa Xa Hoi.
Select a word or phrase to look it up, translate it, highlight it, or add a note.
Reading progress
Paragraph 1/26
Read the German first. Reveal the translation below any paragraph when needed.
Vietnamese translation
Mọi dấu vết về con người và chữ viết của nền văn minh này đều đã biến mất. Nhưng những hiện vật được tìm thấy lại đặt ra một câu hỏi hóc búa: Liệu văn minh Trung Hoa có thực sự là một khối thống nhất?
Vietnamese translation
Tháng Bảy năm 1986, công nhân một nhà máy gạch ở Tứ Xuyên, miền tây nam Trung Quốc, đang đào đất sét thì bất ngờ phát hiện hàng chục vật lấp lánh làm từ ngọc.
Vietnamese translation
Phát hiện tình cờ này mở ra một trong những khám phá khảo cổ lớn nhất thời hiện đại. Sau đó, các nhà khảo cổ còn tìm thấy nhiều hiện vật khác: mặt nạ vàng tinh xảo, tượng người, những "cây thần" bằng đồng cao gần 3,7 mét với cấu trúc phức tạp, tượng các sinh vật kỳ lạ và hàng trăm ngà voi.
Vietnamese translation

Vietnamese translation
Mặt nạ đồng ở di chỉ Sanxingdui (Tam Tinh Đôi). Ảnh: Shutterstock
Vietnamese translation
Những phát hiện ở Sanxingdui khiến công chúng trong và ngoài Trung Quốc say mê. Nhưng chúng cũng nêu ra nhiều câu hỏi chưa có lời giải. Bốn thập kỷ sau, giới chuyên môn vẫn chưa trả lời được. Làm sao một nền văn minh có thể chế tác kiệt tác bằng vàng và đồng, xử lý ngọc và làm ra lụa lại biến mất gần như chỉ sau một đêm? Nền văn minh ấy không để lại chữ viết hay hài cốt nào. Vì sao cư dân lại tự đập vỡ báu vật của mình rồi chôn có hệ thống xuống các hố hiến tế? Bằng chứng là mảnh vỡ ở các hố khác nhau có thể ghép lại thành một hiện vật hoàn chỉnh. Đôi mắt lồi to và nụ cười bí ẩn trên các bức tượng có phải là dấu hiệu cho thấy cư dân nơi đây là người ngoài hành tinh?
Vietnamese translation
Phòng cấp cứu khảo cổ học
Vietnamese translation
Ran Honglin là trưởng nhóm khảo cổ tại di chỉ. Từ lâu ông đã tin Sanxingdui - tên gọi có nghĩa là "Gò Ba Sao" theo dạng địa hình gần đó - còn nhiều hơn hai hố hiến tế đầu tiên được tìm thấy năm 1986.
Vietnamese translation
Tháng Mười Hai năm 2019, nhóm của ông tìm thấy một đồ đựng dùng trong lễ nghi của Trung Quốc cổ đại. Địa điểm này sau được xác định là hố hiến tế số 3. Khi đó Ran 39 tuổi. Ông kể: "Tôi thực sự đã nhảy cẫng lên vì vui sướng." Sau đó, nhóm còn phát hiện thêm 5 hố hiến tế nữa.
Vietnamese translation
Trong đợt khai quật năm 1986, nhiều hiện vật, đặc biệt là ngà voi, đã hư hại khi tiếp xúc với không khí. Lần này Ran áp dụng cách làm mới.
Vietnamese translation

Vietnamese translation
Nhà kính lớn dựng trên 8 hố, bên trong có bốn phòng bảo quản tạm thời. Ảnh: Xinhua
Vietnamese translation
Nhóm dựng một nhà kính khổng lồ mái tôn bao trùm cả 8 hố. Phía trên sáu hố mới, họ lắp bốn buồng vô trùng bằng kính. Trong buồng có thể kiểm soát nhiệt độ, độ ẩm và ánh sáng. Những buồng này như phòng bảo quản tạm thời, giúp đưa hiện vật lên khỏi lòng đất một cách an toàn nhất.
Vietnamese translation

Vietnamese translation
Chuyên gia nằm trên giá di động để hạn chế tối đa tiếp xúc với hiện vật và môi trường xung quanh. Ảnh: Nhà khảo cổ Chen De’an
Vietnamese translation
Bản thân các chuyên gia cũng nằm trên giá di động để làm việc. Nhờ vậy họ gần như không chạm vào hiện vật và môi trường xung quanh. Ngay trong nhà kính lớn, các phòng thí nghiệm sử dụng trí tuệ nhân tạo và công nghệ số để ghép hàng nghìn mảnh vỡ thành những hình khối có thể nhận diện.
Vietnamese translation
Việc tìm thấy sáu hố hiến tế mới đã củng cố một số giả thuyết của Ran. Chẳng hạn, các hố có lẽ được đào cùng một thời điểm. Và mảnh của những tác phẩm điêu khắc lớn nhất nằm rải rác ở nhiều hố khác nhau.
Vietnamese translation
Những phát hiện đặt lại câu hỏi về nguồn gốc văn minh Trung Hoa
Vietnamese translation

Vietnamese translation
Một hiện vật ở Sanxingdui. Ảnh: Wikimedia Commons
Vietnamese translation
Tristan Brown là giáo sư lịch sử Trung Quốc tại Viện Công nghệ Massachusetts (MIT). Ông cho rằng phát hiện Sanxingdui năm 1986 và việc tìm thấy đội quân đất nung trong lăng mộ Tần Thủy Hoàng năm 1974 là hai cột mốc làm thay đổi cách Trung Quốc nhìn nhận về chính mình.
Vietnamese translation
Nhưng đội quân đất nung được tìm thấy gần Tây An ngày nay lại củng cố quan niệm cũ: có một trung tâm hùng mạnh ở vùng đồng bằng trung tâm. Vùng này lâu nay được xem là cái nôi của văn minh Trung Hoa. Trong khi đó, phát hiện ở Sanxingdui lại thách thức hoàn toàn quan niệm ấy.
Vietnamese translation
Tượng người ở Sanxingdui có ngoại hình rất đặc biệt. Nhiều người nhận xét chúng "trông chẳng giống người Trung Quốc chút nào". Vì vậy giới nghiên cứu phải thay đổi góc nhìn. Văn minh Trung Hoa có lẽ không chỉ bắt nguồn từ một nền văn minh duy nhất bên bờ Hoàng Hà. Thay vào đó, nó có thể khởi phát từ nhiều trung tâm, rồi sau này hợp nhất thành Trung Quốc như ngày nay.
Vietnamese translation
Những thông tin cốt lõi về Sanxingdui vẫn chưa thực sự rõ ràng. Nhưng có một điều đã biết: nền văn minh cổ này nằm cách đồng bằng trung tâm khoảng 800 kilômét về phía tây nam. Nó từng rực rỡ vào khoảng 3.000 năm trước. Nghệ thuật và kỹ thuật thủ công ở đây thậm chí còn tinh xảo hơn cả các triều đại cổ đại nổi tiếng của Trung Quốc.
Vietnamese translation
Ran nói: "Nếu không có Sanxingdui, bức tranh của chúng ta về Trung Quốc đã rất khác."
Vietnamese translation
Vẫn còn nhiều đồn đoán về nguồn gốc của nền văn minh cổ này. Một trong số đó cho rằng Sanxingdui do người ngoài hành tinh tạo nên.
