Die UNO sucht neue Messwerte für Entwicklung statt GDP
UNO tìm kiếm chỉ số mới để đo lường phát triển thay cho GDP
This reading was translated and simplified for German learners. The original content belongs to Tia Sang - Nen Tang Kien Tao.
Select a word or phrase to look it up, translate it, highlight it, or add a note.
Reading progress
Paragraph 1/26
Read the German first. Reveal the translation below any paragraph when needed.
Vietnamese translation
Thế giới đang đối mặt với một nghịch lý: Nhiều người không hài lòng với đời sống kinh tế, chính trị và xã hội của họ, mặc dù GDP (Tổng sản phẩm quốc nội) vẫn không ngừng tăng trưởng. Đồng thời, các cuộc khủng hoảng nghiêm trọng đang diễn ra trên khắp hành tinh.
Vietnamese translation
Trong bối cảnh đó, theo yêu cầu của Liên Hợp Quốc, các nhà khoa học và chính trị gia đã đề xuất 31 chỉ số đo lường mới. Các chỉ số này nhằm bổ sung cho GDP để đo lường sự phát triển của một quốc gia tốt hơn. Chúng được gọi là "vượt ra ngoài GDP" (beyond GDP).
Vietnamese translation
"Tăng trưởng bằng mọi giá khiến tất cả chúng ta nghèo đi", Tổng thư ký Liên Hợp Quốc António Guterres phát biểu ngày 7 tháng 5 khi công bố báo cáo Counting What Counts (Đếm những gì đáng giá).
Vietnamese translation
Guterres gọi báo cáo này là một bước ngoặt quan trọng. Nó giúp khắc phục một điểm mù tồn tại từ lâu trong việc đo lường tiến bộ.
Vietnamese translation
GDP đo lường điều gì?
Vietnamese translation
GDP bắt nguồn từ một khái niệm được Cục Nghiên cứu Kinh tế Quốc gia Hoa Kỳ (NBER) đề xuất vào những năm 1930. Thời điểm đó, sau cuộc Đại suy thoái, chính phủ Mỹ và các chính trị gia không biết chính xác nền kinh tế tồi tệ đến mức nào, ngành nào bị ảnh hưởng nặng nề nhất và thu nhập của người dân giảm mạnh ra sao.
Vietnamese translation
Để đưa ra những ước tính đầu tiên về thu nhập quốc dân, nhà kinh tế học Simon Kuznets (người sau này nhận giải Nobel Kinh tế năm 1971) đã phân tích dòng tiền trong nền kinh tế bằng hai khái niệm chính.
Vietnamese translation

Vietnamese translation
Thứ nhất: "Income Paid Out" (thu nhập đã chi trả) là tổng các khoản thanh toán mà nền kinh tế trả cho các cá nhân, ví dụ như tiền lương, tiền công, cổ tức, lãi suất và tiền thuê, như một khoản đền bù cho lao động hoặc vốn.
Vietnamese translation
Thứ hai: "Income Produced" (thu nhập sản xuất) là giá trị ròng của tất cả hàng hóa và dịch vụ trong nền kinh tế.
Vietnamese translation
Sự khác biệt giữa hai đại lượng này cho thấy tỷ lệ tiết kiệm ròng của doanh nghiệp. Nếu các khoản chi trả cao hơn sản xuất (như trong cuộc suy thoái 1929-1932), thì nền kinh tế đang sống bằng vốn của nó (tiết kiệm âm). Khái niệm kế toán kép này là nền tảng cho việc tính GDP sau này.
Vietnamese translation
Ngày nay, tất cả các quốc gia đều tính GDP thường xuyên theo các tiêu chuẩn quốc tế. Có ba phương pháp cổ điển:
Vietnamese translation
- Phương pháp chi tiêu (cầu): Phương pháp này phổ biến nhất. Nó cộng tất cả chi tiêu của xã hội. Công thức là GDP = C + I + G + (X - M). C là tiêu dùng tư nhân, I là đầu tư của doanh nghiệp, G là chi tiêu chính phủ, và (X - M) là xuất khẩu ròng (xuất khẩu trừ nhập khẩu).
- Phương pháp thu nhập (chi phí): Phương pháp này đếm tất cả thu nhập phát sinh trong quá trình sản xuất, ví dụ như tiền lương của công nhân, lợi nhuận của doanh nghiệp, tiền thuê, lãi suất, thuế sản xuất và khấu hao.
- Phương pháp sản xuất (giá trị gia tăng): Phương pháp này xem xét phía cung. Nó lấy tổng giá trị sản xuất của tất cả các ngành và trừ đi chi phí cho các yếu tố đầu vào. Kết quả là giá trị gia tăng, và cộng thêm thuế sản phẩm, ta có GDP.
Vietnamese translation
Nhược điểm của GDP
Vietnamese translation
Do tính đơn giản và khả năng so sánh tốt giữa các thời kỳ và quốc gia, GDP đã trở thành thước đo quan trọng nhất cho các nền kinh tế. Tăng trưởng GDP là mục tiêu kinh tế chính của hầu hết các chính phủ.
Vietnamese translation
Khi GDP giảm, thị trường, truyền thông và các chuyên gia thường coi đó là dấu hiệu của một chính phủ yếu kém hoặc nền kinh tế tồi tệ.
Vietnamese translation
Mặc dù ngày nay mọi quốc gia đều sử dụng GDP, Simon Kuznets đã cảnh báo từ năm 1934 trong báo cáo National Income, 1929-1932 gửi Quốc hội Mỹ: Thu nhập quốc dân chỉ là thước đo cho hoạt động kinh tế dựa trên thị trường, không phải cho toàn bộ sự phát triển của một quốc gia.
Vietnamese translation
Kuznets nhấn mạnh rằng thước đo này bỏ qua các hoạt động phi thị trường (như việc nhà hoặc chăm sóc gia đình), không đo lường bất bình đẳng giữa giàu và nghèo, và không phản ánh chất lượng cuộc sống hay thiệt hại môi trường.
Vietnamese translation
Gần 100 năm sau, báo cáo Counting What Counts của Liên Hợp Quốc nhắc lại thông điệp này: Tăng trưởng được đo bằng GDP đi kèm với bất bình đẳng và suy thoái môi trường dai dẳng trên toàn thế giới.
Vietnamese translation
GDP có những nhược điểm rõ ràng, đặc biệt là trong các thảm họa thiên nhiên. Khi nhà cửa bị ngập lụt, giao thông tê liệt hoặc đê vỡ, GDP vẫn có thể tăng mạnh vì chính phủ, doanh nghiệp và người dân chi rất nhiều tiền để sửa chữa thiệt hại và khôi phục cơ sở hạ tầng. "Khi đó, tổng chi tiêu trong GDP tăng lên", Annalena Baerbock, Chủ tịch Đại hội đồng Liên Hợp Quốc, cho biết.
Vietnamese translation
Paula Caballero, Giám đốc khu vực Mỹ Latinh của tổ chức bảo tồn thiên nhiên The Nature Conservancy, bổ sung rằng GDP "rất thiển cận" vì nó không cho thấy hậu quả lâu dài của tăng trưởng kinh tế đối với tương lai, ví dụ như thiệt hại do biến đổi khí hậu.
Vietnamese translation
Nếu nền kinh tế muốn mang lại lợi ích cho nhiều người và bền vững lâu dài, thế giới cần những thước đo thể hiện các yếu tố mà GDP bỏ sót.
Vietnamese translation
Cần thêm các chỉ số khác
Vietnamese translation
Trong báo cáo Counting What Counts, các nhà nghiên cứu khuyến nghị các chính phủ bổ sung 31 chỉ số tổng hợp, ví dụ trong các lĩnh vực nhân quyền, hòa bình và tôn trọng hành tinh.
Vietnamese translation

Vietnamese translation
Trong đó, 15 trong số các chỉ số này đã nằm trong các Mục tiêu Phát triển Bền vững của Liên Hợp Quốc.
Reading check
Answer after reading to check whether you understood the main ideas.
Read next

KI braucht öffentliches Feedback, bevor es zu spät ist
In einem Artikel in der Zeitschrift Noema erklärt Macario Schettino, dass jede frühere Kommunikationsrevolution – der Buchdruck, Massenzeitungen, Fernsehen und Radio – schließlich durch dieselbe…
Read and learnWas ist das sauberste Tier?
Was ist das sauberste Tier? Die Antwort hängt davon ab, wie man Sauberkeit definiert. Im Tierreich geht es bei Sauberkeit nicht darum, makellos auszusehen. Es geht vielmehr um Verhaltensweisen, die…
Read and learnDer älteste Vergnügungspark der USA ist nicht Coney Island
Wenn du dich fragst, welcher der älteste Vergnügungspark in den USA ist, dann ist es Lake Compounce in Bristol, Connecticut. Er wurde 1846 eröffnet und ist der älteste durchgehend betriebene…
Read and learnWo gibt es das sauberste Wasser der Welt?
Wenn du nach dem saubersten Wasser der Welt suchst, findest du schnell heraus: Es gibt keine einzige weltweite Rangliste. Viele Faktoren sind wichtig für sauberes Trinkwasser. Dazu gehören natürliche…
Read and learn
