Ein Liebesbrief an die Großmutter: Ein Gefühl, das in tausend Jahren chinesischer Poesie gereift ist
Một bức thư tình gửi bà ngoại: Thứ tình cảm đã chín muồi qua ngàn năm thơ Trung Hoa
This reading was translated and simplified for German learners. The original content belongs to Tia Sang - Van Hoa Xa Hoi.
Select a word or phrase to look it up, translate it, highlight it, or add a note.
Reading progress
Paragraph 1/15
Read the German first. Reveal the translation below any paragraph when needed.
Vietnamese translation
Một bộ phim kinh phí thấp, quay bằng tiếng địa phương, bỗng trở thành cú hít phòng vé ở Trung Quốc, chỉ vì nó xoay quanh một thứ tình cảm – nhưng không phải tình yêu lãng mạn.
Vietnamese translation
[Bài viết tiết lộ một phần nội dung phim.] Bộ phim Thư tình gửi ngoại của đạo diễn Lâm Hồng Xuân chỉ tốn 14 triệu nhân dân tệ (khoảng 55 tỷ đồng) và được quay bằng tiếng địa phương (Tiều Châu) với diễn viên không chuyên, chứ không phải tiếng Quan Thoại. Vậy mà nó đã trở thành hiện tượng ở Trung Quốc: thu về gần 2 tỷ nhân dân tệ (gần 8 nghìn tỷ đồng). Điều gì ở bộ phim khiến người ta rủ nhau đi xem? Có lẽ tất cả xoay quanh chữ “tình”.
Vietnamese translation
Cốt truyện dựa trên “Kiều phê” – những lá thư mà người Hoa di cư gửi về nhà từ những năm 1820 đến 1980, thường kèm theo tiền bạc. (Chú thích ảnh)
Vietnamese translation
Chắc chắn đây là bộ phim về tình yêu. Nhưng Thư tình gửi ngoại còn có tình bạn, tình thân, tình mẹ, tình cha, tình vợ chồng, tình làng nghĩa xóm, tình thầy trò, tình quê hương... và một thứ tình cảm khác rất quan trọng, bao trùm nhiều cung bậc khác trong tác phẩm: “tình nghĩa”.
Vietnamese translation
“Tình nghĩa” khó dịch sang ngôn ngữ phương Tây. Đây là khái niệm của người Đông Á, nơi con người sống trong cộng đồng và nương tựa vào nhau. Chữ “nghĩa” (義) gồm bộ “dương” (con dê) trên chữ “ngã” (tôi). Dê sống theo bầy, còn “ngã” chỉ người cầm vũ khí. Con dê trên chữ tôi nghĩa là: đặt người khác trên bản thân mình.
Vietnamese translation
Và Thư tình gửi ngoại chinh phục chúng ta không phải vì cốt truyện phức tạp, diễn xuất xuất sắc hay hình ảnh đẹp, mà vì thông điệp của nó: các nhân vật chính luôn đặt người khác lên trên. Người chồng tiết kiệm vì gia đình, người vợ mạnh mẽ vì chồng và nuôi dạy con cái, cô gái nuôi ba đứa trẻ chưa từng gặp mặt, người học trò xây trường cho thầy, người nọ cứu người kia khỏi đám cháy...
Vietnamese translation
Nhưng phim mở đầu bằng một chàng trai trẻ ích kỷ. Anh nợ nần chồng chất và sang Thái Lan xin tiền ông nội Trịnh Mộc Sinh, dù ông đã mất liên lạc với gia đình hàng chục năm.
Vietnamese translation
Manh mối duy nhất là những lá thư cũ mà ông nội gửi cho bà nội Diệp Thục Nhu sau khi trốn nghĩa vụ quân sự và vào Nam (Malaysia, Thái Lan) làm ăn. Ông gửi về nhiều tiền và quà, cho đến một ngày ông gửi một tấm ảnh chụp mình với một người phụ nữ và mấy đứa trẻ, không kèm lời giải thích. Bà nội tưởng ông đã có gia đình mới, bèn dọn đi và cắt đứt liên lạc.
Vietnamese translation
Giờ đây Mộc Sinh có vẻ rất thành đạt, trường học mang tên ông mọc lên khắp nơi. Nhưng chàng trai không tìm thấy ông. Thay vào đó, cậu gặp con trai của Tạ Nam Chi – người phụ nữ mà cậu tưởng là vợ hai của ông nội. Rồi cậu nhận ra: suốt gần 20 năm, tiền và quà không phải do Mộc Sinh gửi, mà là do Nam Chi. Mộc Sinh đã chết ngoài biển từ lâu.
Vietnamese translation
Với cốt truyện như vậy, người ta thường nghĩ ngay đến chuyện tình tay ba giữa Mộc Sinh, Thục Nhu và Nam Chi. Nhưng không hề có tay ba. Đây chỉ là câu chuyện về tình yêu, nhưng với một thứ tình cảm lớn hơn nhiều so với tình yêu lãng mạn.
Vietnamese translation
Phim chủ yếu diễn ra ở một ngôi làng nhỏ vùng Triều Sán (chủ yếu là các thành phố Triều Châu, Sán Đầu và Yết Dương thuộc Quảng Đông) và ở một khu phố Tàu tại Thái Lan, nơi người Tiều buôn bán. Mộc Sinh phải kéo xe kéo và sống trong căn phòng trọ rẻ tiền của Tạ Nam Chi và cha cô. Ông cha thường say xỉn, cô con gái xinh đẹp lo việc nhà, gần như mù chữ và không muốn lấy chồng. Quan hệ chủ trọ – khách trọ chỉ dựa trên tiền bạc: có tiền thì ở, không có thì đi – nhưng nơi đất khách quê người, với bao khó khăn, mối quan hệ ấy dần trở thành một thứ thân thích kỳ lạ.
Vietnamese translation
Không biết gọi mối quan hệ này là gì. Chẳng có gì ràng buộc họ ngoài tiếng Tiều và một quê hương xa xôi – nơi có người không bao giờ gặp lại, có người chỉ biết mơ hồ.
Vietnamese translation
Lạ thay, hai trong ba nhân vật chính mù chữ (Mộc Sinh và Thục Nhu), còn người thứ ba (Nam Chi) thì mù chữ suốt hai mươi năm đầu đời. Nhưng cuối cùng, chính những con chữ Hán trong lá thư lại kết nối số phận họ.
Vietnamese translation
Hồi đó, người mù chữ phải nhờ người khác viết thư, và nhờ người khác đọc hộ. Cảm xúc của mình thường được người khác diễn đạt. Khi Thục Nhu nhờ người đưa thư đọc lá thư của chồng – do một người bạn viết – rồi lá thư đó lại được đưa cho bọn trẻ tập viết, tình cảm mất đi sự riêng tư, nhưng lại trở thành ký ức chung, thành di sản tinh thần chung.
Vietnamese translation
Nhiều cung bậc cảm xúc hòa quyện. Khi xem, ta nghĩ: những tình cảm này mình đã thấy ở đâu rồi. Phim mới, nhưng cảm xúc thì quen thuộc. Đó là thứ tình cảm đã chín muồi qua ngàn năm thơ Trung Hoa: nhớ bạn cũ, nhớ ân nhân, bạn bè, vợ chồng, tri kỷ, quê hương, và lòng thương cảm với những...


