Falsche Nachrichten und Tragödie in Ceuta
Tin giả và thảm kịch ở Ceuta
This reading was translated and simplified for German learners. The original content belongs to Tia Sang - Van Hoa Xa Hoi.
Select a word or phrase to look it up, translate it, highlight it, or add a note.
Reading progress
Paragraph 1/26
Read the German first. Reveal the translation below any paragraph when needed.
Vietnamese translation
Tin giả lan truyền trên mạng đã gây ra một thảm kịch. Khoảng 80.000 người đã đổ về vùng đất nhỏ bé Ceuta. Khu vực biên giới rơi vào hỗn loạn và khoảng 90 người thiệt mạng.
Vietnamese translation
Những tin giả thu hút hàng triệu lượt xem, trong khi các bài đính chính chỉ có vài nghìn lượt.
Vietnamese translation
Chuyện gì đã xảy ra ở Ceuta?
Vietnamese translation
Cuối tháng 7, một diễn biến bất ngờ xảy ra tại Ceuta. Đây là một vùng lãnh thổ nhỏ của Tây Ban Nha nằm ở Bắc Phi, diện tích chỉ 18,5 km². Khoảng 80.000 người từ Morocco đã tràn sang Ceuta, con số tương đương toàn bộ dân số nơi này. Phần lớn họ bơi vượt biển hoặc đi bộ qua biên giới.
Vietnamese translation
Lượng người dồn về biên giới quá đông khiến cảnh sát và chính quyền không thể kiểm soát tình hình. Khoảng 90 người thiệt mạng. Nhiều người chết đuối khi bơi vòng qua con đê, những người khác tử vong do bị chen lấn, giẫm đạp trong đám đông chật cứng.
Vietnamese translation
Sự việc làm dấy lên cuộc tranh luận chính trị lớn trên khắp châu Âu, xoay quanh vấn đề nhập cư trái phép và khủng hoảng nhân đạo.
Vietnamese translation
Cùng với Melilla, Ceuta là nơi duy nhất có đường biên giới trên bộ trực tiếp giữa châu Âu và châu Phi. Melilla cũng là một thành phố của Tây Ban Nha ở Bắc Phi. Với nhiều người mong tìm cuộc sống tốt hơn, Tây Ban Nha được xem là cửa ngõ vào châu Âu, và Ceuta là con đường ngắn nhất để chạm tới giấc mơ đó.
Vietnamese translation
Vậy tại sao Ceuta lại trở thành nơi xảy ra thảm kịch? Câu trả lời nằm ở tin giả trên mạng xã hội.
Vietnamese translation

Vietnamese translation
Binh sĩ Tây Ban Nha chặn người di cư trên bãi biển từ Morocco sang Ceuta. Ảnh: AP
Vietnamese translation
Tin đồn trên mạng
Vietnamese translation
Hai ngày trước khi dòng người đổ về biên giới, một tờ báo địa phương đăng video hai cô gái trẻ mặc đồ lặn bó sát, tóc còn ướt, thong thả đi trên đường. Tờ El Faro de Ceuta chú thích: "Ceuta không thể tiếp nhận thêm nữa", ý nói hai người vừa bơi qua biên giới.
Vietnamese translation
Nhưng ở phía bên kia biên giới, video này lại được hiểu theo cách hoàn toàn khác. Đoạn clip bị cắt ghép và chèn thêm chữ tiếng Ả Rập. Trong đó, hai cô gái cười tươi, giơ tay hình chữ V và tự do đi lại trên phố. Vì vậy, video bỗng trở thành một lời mời gọi.
Vietnamese translation
Đoạn clip như mồi lửa châm ngòi cho những tin đồn đã âm ỉ nhiều tuần. Tin đồn cho rằng phán quyết của Tòa án Tối cao Tây Ban Nha đồng nghĩa ai đi thuyền tới Ceuta trái phép cũng được ở lại, và Ceuta giờ là cánh cửa rộng mở cho người di cư.
Vietnamese translation
Thực tế, phán quyết cuối tháng 6 của Tòa án Tối cao chỉ là một quyết định kỹ thuật về mặt pháp lý. Theo đó, người cố tình trèo qua hàng rào biên giới sẽ bị đưa trở lại ngay lập tức. Người không trèo rào - ví dụ như bơi qua - sẽ phải qua thủ tục xét xử tại tòa rồi mới quyết định có bị trả về hay được tị nạn. Thế nhưng trên mạng xã hội, nội dung này bị bóp méo thành "Tây Ban Nha đã mở cửa biên giới".
Vietnamese translation
Trục lợi buôn người giữa hỗn loạn
Vietnamese translation
Moustafa Ayad là nhà nghiên cứu tại Institute for Strategic Dialogue (ISD), một tổ chức quốc tế theo dõi các mối nguy trên mạng. Ông nói: "Ban đầu chỉ là vài tin đồn nhỏ, rồi bùng lên như tuyết lở". Hàng triệu bài đăng trên Facebook, Instagram, WhatsApp, TikTok và Telegram nói về một "cơ hội vàng". Những kẻ buôn người nhanh chóng lợi dụng sự tuyệt vọng của người dân Morocco và châu Phi.
Vietnamese translation

Vietnamese translation
Người di cư bơi vòng qua hàng rào biên giới giữa Morocco và Ceuta. Ảnh: AFP
Vietnamese translation
Có những nhóm ẩn danh trên Facebook và WhatsApp với hơn 100.000 thành viên. Nhiều nhóm lấy tên chứa từ harraga, tiếng lóng Ả Rập chỉ người vượt biên trái phép, hoặc tên "Đường tới Ceuta" kèm biểu tượng người đang bơi. Các nhóm này công khai chia sẻ bản đồ, đồ dùng, mẹo vượt biên, thậm chí tổ chức xe đưa người tới các thị trấn biên giới như Fnideq. Bộ Nội vụ Tây Ban Nha cho biết các đường dây buôn người đã "lợi dụng phán quyết của tòa để kích động thêm di cư trái phép, nhất là ở nam giới trẻ".
Vietnamese translation
Tổ chức nghiên cứu Tây Ban Nha Maldita.es phát hiện chỉ trong một ngày cuối tháng 7 có ít nhất 215 tài khoản Facebook đăng cùng một nội dung sai sự thật, y hệt nhau. Một trong những tài khoản nổi bật chia sẻ bài này thuộc về Youssef Belhaissi, người phát ngôn của Phái đoàn liên bộ về nhân quyền của Morocco, với 1,3 triệu người theo dõi.
Vietnamese translation
Thuật toán của mạng xã hội càng khiến thảm kịch thêm trầm trọng. Marouane Lamharzi Alaoui, đồng sáng lập công ty phân tích hình ảnh Firassa AI, cho biết video hai cô gái bơi qua biên giới đạt hơn 32 triệu lượt xem, trong khi một bài đính chính bằng tiếng Pháp trên TikTok chỉ có chưa tới 2.000 lượt.
Vietnamese translation
Người khốn khổ và câu hỏi trách nhiệm
Vietnamese translation
Những thông tin sai lệch đã đánh lừa những người đang rơi vào cảnh cùng quẫn. Achraf Ben Ahmed, một thanh niên Morocco, đã mua đồ lặn và chân vịt, đi tàu tới biên giới rồi bơi 12 km sang Ceuta vào cuối tháng 7. Anh kể: "Tôi thấy video trên Instagram, họ nói sẽ giúp và không đưa mình trở lại". Sau thảm kịch, phần lớn được đưa trở lại Morocco. Achraf cho biết hiện anh nấp trong một khu rừng ở Ceuta, chỉ vào thành phố để mua thức ăn. Trước đó anh đã ba lần vượt biên không thành, nhưng vẫn nuôi hy vọng đặt chân lên châu Âu lục địa. Anh nói: "Tôi mong Chúa giúp chúng tôi và mọi chuyện sẽ ổn".
Vietnamese translation

Vietnamese translation
Giày dép và đồ đạc của người di cư trôi trên mặt nước ở bãi biển El Tarajal, Ceuta, cuối tháng 7. Ảnh: Reuters
