Yang Zhilin: Das Genie hinter Kimi K3
Yang Zhilin: Thiên tài đứng sau Kimi K3
This reading was translated and simplified for German learners. The original content belongs to Tia Sang - Ho So Nhan Vat.
Select a word or phrase to look it up, translate it, highlight it, or add a note.
Reading progress
Paragraph 1/21
Read the German first. Reveal the translation below any paragraph when needed.
Vietnamese translation
Đứng sau mô hình Kimi K3 là một thiên tài 34 tuổi. Anh mê nhạc rock và đặt tên công ty theo một album nổi tiếng của ban nhạc Pink Floyd.
Vietnamese translation
Hai tuần qua, giới khoa học trên khắp thế giới bàn tán về Kimi K3. Đây là mô hình ngôn ngữ lớn mới nhất của Trung Quốc. Theo tạp chí Nature, K3 có 2,8 nghìn tỷ tham số và cửa sổ ngữ cảnh lên tới 1 triệu token. Token là đơn vị văn bản mà AI xử lý. Nhờ đó, K3 hiện là mô hình open-weight lớn nhất thế giới. Open-weight nghĩa là tham số của mô hình được công khai. Các nhà nghiên cứu có thể tải về miễn phí, chỉnh sửa và sử dụng. Nhưng chi tiết về quá trình huấn luyện vẫn được giữ kín.
Vietnamese translation
- Nature* cho biết kể từ DeepSeek, chưa có mô hình AI nào của Trung Quốc được chú ý đến vậy. Kết quả kiểm tra nội bộ cho thấy K3 có thể ngang ngửa, thậm chí vượt qua những mô hình tốt nhất của Mỹ. Chẳng hạn ở các việc như lập trình hay xử lý bảng tính. Người dùng cũng có thể tiếp cận K3 qua API, tức giao diện lập trình. Chi phí thấp hơn so với mô hình của Google, Anthropic hay OpenAI.
Vietnamese translation
Kimi K3 nổi tiếng kéo theo tên tuổi của nhà sáng lập Yang Zhilin cũng được biết đến rộng rãi trong giới AI.
Vietnamese translation
Nổi bật giữa những người giỏi nhất
Vietnamese translation
Yang Zhilin sinh năm 1992 tại Sán Đầu, tỉnh Quảng Đông. Anh học ngành khoa học máy tính tại Đại học Thanh Hoa và thuộc nhóm sinh viên xuất sắc nhất. Thầy của anh ở đó là giáo sư Đường Kiệt, đồng sáng lập công ty Zhipu AI. Năm 2019, Yang lấy bằng tiến sĩ tại Đại học Carnegie Mellon ở Mỹ. Hai người hướng dẫn anh là hai nhà nghiên cứu AI nổi tiếng, giáo sư Ruslan Salakhutdinov và giáo sư William Cohen.
Vietnamese translation
Giáo sư Ruslan Salakhutdinov đã đào tạo nhiều nhà nghiên cứu AI thành công. Nhiều người trong số họ nay là đồng sáng lập các công ty AI hoặc giảng dạy tại những đại học hàng đầu.
Vietnamese translation
Nhưng ngay cả trong nhóm đó, Yang Zhilin vẫn rất đặc biệt, giáo sư Ruslan Salakhutdinov chia sẻ với Business Insider.
Vietnamese translation

Vietnamese translation
Yang Zhilin. Foto: Kimi AI
Vietnamese translation
Ông nói Yang có bốn phẩm chất nổi bật: làm việc độc lập rất tốt, tư duy sáng tạo, nền tảng kỹ thuật rộng và luôn đặt mục tiêu lớn, sẵn sàng chấp nhận rủi ro.
Vietnamese translation
Giáo sư Salakhutdinov kể, Yang vào thẳng chương trình tiến sĩ tại Carnegie Mellon ngay sau khi xong cử nhân. Anh nhanh chóng trở thành một nhà nghiên cứu độc lập. Điều khiến giáo sư ấn tượng nhất là Yang thích đặt câu hỏi với những ý tưởng cũ. Khoảng năm 2019, tức ba năm trước khi ChatGPT được biết đến rộng rãi, Yang nói: chỉ cần mô hình đủ lớn, một mô hình AI duy nhất có thể đảm nhiệm nhiều tác vụ khác nhau. Chỉ cần ra lệnh bằng ngôn ngữ thường ngày, không cần xây riêng một mô hình cho từng việc.
Vietnamese translation
Giáo sư Salakhutdinov nhớ lại phản ứng của mình khi đó: "Đó là ý tưởng gì vậy? Sẽ không bao giờ thành công. Nghe hơi điên rồ." Nhưng Yang đáp: "Không, tôi nghĩ nếu chúng ta cứ làm mô hình lớn hơn, chúng sẽ hoạt động." Giáo sư không bao giờ quên câu trả lời này.
Vietnamese translation
Yang tiếp tục theo đuổi những ý tưởng đó khi thực tập tại Google Brain. Người hướng dẫn anh ở đó là tiến sĩ Lê Viết Quốc, đồng tác giả của hai công trình quan trọng là Transformer-XL và XLNet. Transformer-XL giới thiệu một kiến trúc mới, giúp mô hình AI xử lý và ghi nhớ những văn bản dài hơn. XLNet nhằm cải thiện khả năng hiểu ngôn ngữ của hệ thống AI.
Vietnamese translation
Channel News Asia viết nhiều nguồn tin cho biết Apple muốn tuyển Yang. Nhưng anh quyết định trở về Trung Quốc làm việc.
Vietnamese translation
Trước khi lập Moonshot AI, Yang tham gia nhiều dự án AI lớn. Ví dụ như PanGu của Huawei và Wu Dao. Wu Dao là mô hình AI đa phương thức quy mô lớn của Viện Trí tuệ Nhân tạo Bắc Kinh (BAAI). Anh cũng đồng sáng lập Recurrent AI, một start-up dùng AI để phân tích các cuộc trao đổi trong bán hàng và giúp công ty làm việc hiệu quả hơn.
Vietnamese translation
Đầu năm 2023, Yang cùng đồng nghiệp thành lập Moonshot AI. Công ty tạo ra Kimi. Nhóm đã góp phần vào nhiều công nghệ AI quan trọng, như Transformer-XL, RoPE, Group Normalization, ShuffleNet, MuonClip và Mooncake. Business Insider đưa tin như vậy.
Vietnamese translation
Trụ vững trong cuộc cạnh tranh khốc liệt
Vietnamese translation
Đầu năm ngoái, phòng thí nghiệm AI DeepSeek của Trung Quốc ra mắt mô hình R1. R1 thành công vang dội trên toàn thế giới. Sau đó, Yang Zhilin đối mặt với khó khăn lớn. Nhiều người cho rằng đây là phép thử cho sự sống còn của start-up Moonshot AI.
Vietnamese translation
Nhà sáng lập 34 tuổi thường đeo kính. Anh không tận dụng được thành công ban đầu của Kimi, chatbot do công ty phát triển. Theo Financial Times, thời gian này Kimi thường xuyên quá tải. Các đối thủ lớn nhanh chóng vượt qua Kimi. Cùng lúc, Yang vướng vào một vụ kiện. Một nhà đầu tư từ start-up trước đó của anh kiện anh. Ngoài ra còn có tin đồn Yang và một đồng sáng lập đã bán cổ phần Moonshot trong vòng gọi vốn ban đầu. Yang nói tin đồn không đúng. Dù vậy, Moonshot vẫn thu hút nhiều chú ý không mong muốn.
Vietnamese translation
Khi đó, nhiều người trong ngành AI Trung Quốc đặt câu hỏi liệu Moonshot có trụ nổi trong cuộc đua vừa khốc liệt vừa tốn kém này không. Đó là cuộc đua phát triển các mô hình ngôn ngữ lớn mới. Một nhà đầu tư nắm rõ tài chính công ty cho biết năm 2024, Moonshot chỉ đạt doanh thu 2,4 triệu đô la Mỹ. Trong khi chi phí huấn luyện mô hình và tuyển nhà nghiên cứu mới ngày càng cao. Một số đối thủ... [Văn bản gốc kết thúc tại đây.]
