Yayoi Kusama: Kunst aus endlosen Punkten
Yayoi Kusama: Nghệ thuật từ những chấm điểm vô tận
This reading was translated and simplified for German learners. The original content belongs to Tia Sang - Ho So Nhan Vat.
Select a word or phrase to look it up, translate it, highlight it, or add a note.
Reading progress
Paragraph 1/31
Read the German first. Reveal the translation below any paragraph when needed.
Vietnamese translation
Nghệ sĩ Yayoi Kusama vừa qua đời. Suốt hơn bảy thập kỷ, bà đã biến những chấm điểm, bí ngolt và phòng gương thành một thế giới nghệ thuật độc đáo.
Vietnamese translation
Khi bước vào Phòng Gương Vô Tận của Yayoi Kusama, bạn thường chỉ có vài phút. Bức tường được làm bằng gương. Chúng nhân lên hàng trăm đốm sáng, tạo ra một không gian dường như vô tận. Hình ảnh của người xem xuất hiện vô số lần và hòa trộn cùng ánh sáng. Bạn gần như không thể phân biệt đâu là không gian thật, đâu là phản chiếu.
Vietnamese translation

Vietnamese translation
Yayoi Kusama. Phòng Gương Vô Tận, 2013. Nguồn: High Museum of Art
Vietnamese translation
Sự biến mất của cái tôi có lẽ là trải nghiệm quan trọng nhất trong nghệ thuật của Kusama. Nữ nghệ sĩ qua đời ở tuổi gần 100. Bà đã tạo ra một thế giới thị giác mà mọi người trên toàn thế giới có thể nhận ra ngay qua vài đặc điểm: những chấm điểm, lưới, gương và bí ngolt.
Vietnamese translation
Hôm nay, nhiều người hào hứng tìm đến các tác phẩm của Kusama để chụp ảnh tự sướng làm nền cho mạng xã hội. Nhưng đằng sau những bức ảnh hấp dẫn bề ngoài này là cuộc kiếm tìm nghệ thuật kéo dài hơn bảy thập kỷ của một người phụ nữ về sự lặp lại, vô tận và cái "tự" đang dần tan biến.
Vietnamese translation
Từ ảo ảnh đến "mạng lưới vô tận"
Vietnamese translation
Kusama sinh năm 1929 tại Matsumoto, Nhật Bản. Bà kể rằng từ nhỏ mình đã bị ảo giác. Những bông hoa, chấm điểm và các mẫu hình ảnh dường như nhân lên, bao phủ lên đồ vật, không gian và thậm chí cả cơ thể bà. Những trải nghiệm này sớm hòa nhập vào tranh vẽ của bà và trở thành nền tảng cho hai chủ đề đi cùng bà suốt đời: chấm điểm và lưới.
Vietnamese translation

Vietnamese translation
Yayoi Kusama qua đời ngày 14 tháng 8 năm 2026 tại Tokyo. Trong ảnh: Chân dung nữ nghệ sĩ năm 2014. Nguồn: Instagram Yayoi Kusama
Vietnamese translation
Năm 1957, Kusama đến Hoa Kỳ và sau đó định cư tại New York. Lúc bấy giờ, thành phố này đã trở thành trung tâm mới của nghệ thuật thế giới. Chủ nghĩa Biểu hiện Trừu tượng với các nghệ sĩ như Jackson Pollock và Willem de Kooning thống trị giới nghệ thuật.
Vietnamese translation
Nhưng Kusama lại chọn gần như một con đường ngược lại. Thay vì những nét cọ mạnh mẽ thể hiện cá tính nghệ sĩ, bà kiên nhẫn lặp đi lặp lại một cử chỉ nhỏ trên những bức tranh khổng lồ. Những vòm cong nhỏ xếp liền nhau tạo nên thứ bà gọi là Infinity Nets – mạng lưới vô tận.
Vietnamese translation
Trong bức tranh Thái Bình Dương năm 1960 (2), hàng ngàn nét cọ nhỏ tạo ra một trường thị giác dường như trải ra ngoài bốn cạnh bức tranh. Bảo tàng Whitney viết rằng sức mạnh của những tác phẩm này đến từ hiệu ứng tích lũy của cùng một hành động được thực hiện liên tục. Nghệ thuật của Kusama là lời tiên đoán về đặc trưng của nghệ thuật Tối giản và Nghệ thuật Khái niệm, khi cả hai trào lưu này ở Hoa Kỳ chưa hoàn toàn hình thành.
Vietnamese translation

Vietnamese translation
Yayoi Kusama. Thái Bình Dương, 1960. Ảnh: Academia
Vietnamese translation
Đây cũng là đặc trưng xuyên suốt trong nghệ thuật của Kusama: sự lặp lại của một đơn vị hữu hạn để gợi lên cái vô tận.
Vietnamese translation
Chấm điểm và sự biến mất của cái "tự"
Vietnamese translation
Nếu những mạng lưới là cấu trúc kết nối thế giới của Kusama, thì những chấm điểm chính là đơn vị cơ bản của nó.
Vietnamese translation
Một chấm điểm riêng lẻ gần như không có ý nghĩa gì. Nhưng khi hàng ngàn, hàng chục ngàn chấm điểm xuất hiện lần lượt, ranh giới giữa các đồ vật bắt đầu mờ nhạt. Chấm điểm có thể phủ lên tranh vẽ, đồ vật, sàn nhà, cơ thể con người và cuối cùng là toàn bộ không gian.
Vietnamese translation
Từ đó, Kusama phát triển một khái niệm quan trọng mà bà gọi là "tự tiêu diệt" (self-obliteration) (3). Trên trang web chính thức của nghệ sĩ, điều này được mô tả như một triết lý nghệ thuật dựa trên việc lặp lại và nhân lên điên cuồng các motif đơn giản.
Vietnamese translation
Con người trong quan niệm này chỉ là một chấm nhỏ giữa vô số chấm điểm trong vũ trụ. "Tiêu diệt" theo Kusama không đơn giản là phá hủy. Khi ranh giới giữa cá nhân và môi trường biến mất, cái tôi đồng thời trở thành một phần của tổng thể lớn hơn. Tôi và thế giới trở thành một.
Vietnamese translation
Ý tưởng có vẻ trừu tượng này đã dần dần được Kusama biến thành một trải nghiệm hữu hình.
Vietnamese translation
Từ bức tranh ra không gian
Vietnamese translation
Đầu thập niên 1960, các mẫu hình lặp lại của Kusama bắt đầu vượt ra khỏi mặt phẳng của bức tranh.
Vietnamese translation
Trong tác phẩm Sự tích lũy số 1 (Accumulation No. 1) năm 1962 (4), bà lấy một chiếc ghế bình thường và phủ lên nó hàng tá hình dáng bằng v mềm mại nhô ra, gợi nhớ hình dạng dương vật. Đây là tác phẩm đầu tiên trong loạt Accumulations của bà và là một ví dụ sớm của Nghệ thuật Mềm (Soft Sculpture).
Vietnamese translation
Một đồ gia dụng quen thuộc trở nên kỳ lạ vì một hình dáng duy nhất đã nhân lên quá mức trên bề mặt nó. Nguyên tắc của tác phẩm này tiếp nối ý tưởng từ Infinity Nets: một đơn vị nhỏ được nhân lên cho đến khi bản chất ban đầu của đồ vật bị thay đổi.
Vietnamese translation

Vietnamese translation
Yayoi Kusama. Phòng Tiêu Diệt (The Obliteration Room), 2002. Nguồn: High Museum of Art
Vietnamese translation
Nhưng Kusama không dừng lại ở đồ vật. Năm 1965, bà tạo ra Phòng Gương Vô Tận - Đồng Cỏ Phalli (5), một trong những phòng gương đầu tiên của bà. Thay vì tự tạo ra gần như một số lượng không thể lặp lại các hình dạng, bà dùng gương để phản chiếu chúng vào vô tận.
Vietnamese translation
Đây là một bước ngoặt trí tuệ. Bức tranh không còn là một vật thể mà người xem nhìn từ bên ngoài. Người xem bước vào tác phẩm, và hình ảnh của chính họ trở thành một phần của hệ thống gương.
Vietnamese translation
Dựa trên nguyên tắc này, Kusama
