Die ältesten Länder der Welt
Những quốc gia cổ nhất thế giới
This reading was translated and simplified for German learners. The original content belongs to HowStuffWorks.
Select a word or phrase to look it up, translate it, highlight it, or add a note.
Reading progress
Paragraph 1/34
Read the German first. Reveal the translation below any paragraph when needed.
Vietnamese translation
Biên giới, chính phủ và tên gọi các quốc gia như ngày nay mới chỉ xuất hiện gần đây.
Vietnamese translation
Tuy nhiên, các nền văn minh, bản sắc văn hóa và bộ máy cai trị có tổ chức có thể đã tồn tại sớm hơn hàng nghìn năm so với những quốc gia đang nằm trên cùng mảnh đất đó.
Vietnamese translation
Tác giả: Sascha Bos và Lena Thaywick
Vietnamese translation
Ảnh: Ai Cập rất cổ xưa, nhưng chỉ đứng thứ 2 trong danh sách này.
Vietnamese translation
Đâu là quốc gia cổ nhất thế giới?
Vietnamese translation
Đâu là quốc gia cổ nhất thế giới? Nghe qua tưởng là câu hỏi đơn giản, nhưng lịch sử lại không có câu trả lời gọn như vậy.
Vietnamese translation
Biên giới chính trị, chính quyền và tên nước hiện đại đều khá mới. Trong khi đó, nền văn minh, bản sắc văn hóa và hình thức cai trị có tổ chức có thể đã có từ hàng nghìn năm trước khi những nhà nước có chủ quyền ngày nay hình thành trên cùng vùng đất.
Vietnamese translation
Nói cách khác, một đất nước bao nhiêu tuổi phụ thuộc vào tiêu chí đo lường. Đo về văn hóa thì người ta xem sự tiếp nối văn hóa kéo dài bao lâu qua hàng nghìn năm. Đo về nhà nước thì xem bộ máy cai trị tồn tại liên tục trong bao lâu. Cũng có cách lấy các mốc quan trọng như thống nhất đất nước, giành độc lập hay khởi đầu một triều đại để tính.
Vietnamese translation
Theo luật quốc tế hiện đại, một quốc gia thường cần bốn yếu tố: dân cư ổn định, lãnh thổ rõ ràng, chính quyền và khả năng quan hệ với các nước khác. Nhiều vương quốc cổ không khớp hoàn toàn với định nghĩa này.
Vietnamese translation
Khi đã hiểu những khác biệt đó, có thể thấy các nước dưới đây sở hữu cội rễ văn hóa rất sâu xa hoặc truyền thống chính trị kéo dài.
Vietnamese translation
Iran
Vietnamese translation
Iran ngày nay nằm ở trung tâm của một truyền thống văn hóa lâu đời bậc nhất thế giới. Các phát hiện khảo cổ ở Susa, phía tây nam Iran, cho thấy đã có cộng đồng đô thị từ cuối thiên niên kỷ thứ 5 trước Công nguyên.
Vietnamese translation
Elam là nền văn minh cổ ở khu vực này vào thiên niên kỷ thứ 3 trước Công nguyên. Sau đó, người Mede và đế chế Ba Tư Achaemenes xây dựng những vương quốc hùng mạnh, kiểm soát phần lớn Trung Đông và Trung Á.
Vietnamese translation
Iran từng bị nhiều thế lực chinh phục: Alexander Đại đế, các vương triều Hồi giáo Ả Rập, quân Mông Cổ và nhiều lực lượng khác. Thể chế cai trị cũng thay đổi nhiều lần. Gần nhất là sự ra đời của Cộng hòa Hồi giáo vào năm 1979.
Vietnamese translation
Vì vậy, nói Iran là một nhà nước tồn tại liên tục từ năm 3200 trước Công nguyên là không chính xác. Vị thế của Iran đến từ cội rễ văn hóa sâu dày. Tiếng Ba Tư và bản sắc văn hóa vẫn được gìn giữ dù chính trị biến động lớn.
Vietnamese translation
Ai Cập
Vietnamese translation
Ai Cập cổ đại hình thành dọc sông Nile. Ban đầu có các vương quốc ở Thượng và Hạ Ai Cập. Khoảng năm 3100 trước Công nguyên, một vị vua tên Menes — thường được đồng nhất với vua Narmer — đã thống nhất hai vùng, mở đầu Vương triều thứ nhất của Ai Cập.
Vietnamese translation
Cuộc thống nhất này tạo ra một trong những nhà nước lớn đầu tiên có chính quyền tập trung. Trong khoảng 3000 năm, Ai Cập cổ đại là cường quốc nổi bật về chính trị và văn hóa.
Vietnamese translation
Về sau, Ai Cập lần lượt nằm dưới sự cai trị của người Ba Tư, Hy Lạp, La Mã, Ả Rập, Ottoman và Anh. Ai Cập hiện đại chính thức độc lập khỏi Anh năm 1922 và trở thành nước cộng hòa vào năm 1953.
Vietnamese translation
Vì thế, Ai Cập ngày nay không phải là sự tiếp nối trực tiếp của nhà nước thời Vương triều thứ nhất. Nhưng xét về truyền thống văn hóa đồ sộ cùng bộ máy cai trị có tổ chức và tính liên tục văn hóa, đây vẫn là một trong những quốc gia cổ nhất.
Vietnamese translation
Iraq
Vietnamese translation
Vùng đất Iraq ngày nay thường được gọi là cái nôi của văn minh. Từ thiên niên kỷ thứ 4 trước Công nguyên, các cộng đồng người Sumer ở phía nam Lưỡng Hà đã phát triển nông nghiệp, xây dựng công trình lớn và sáng tạo ra một trong những hệ chữ viết đầu tiên.
Vietnamese translation
Khoảng năm 3100 trước Công nguyên, các thành bang như Uruk đã có chính quyền có tổ chức và hệ thống quản lý phức tạp. Sau này, khu vực này là nơi hưng thịnh của các đế chế Akkad, Babylon và Assyria.
Vietnamese translation
Iraq hiện đại không có chính quyền liên tục kể từ thời Sumer. Biên giới ngày nay hình thành sau khi Đế chế Ottoman sụp đổ. Đất nước giành độc lập vào năm 1932.
Vietnamese translation
Dù vậy, Iraq vẫn nằm trong danh sách những nước cổ xưa vì nơi đây lưu giữ dấu tích của những nền văn minh lâu đời nhất thế giới.
Vietnamese translation
Ấn Độ
Vietnamese translation
Cội rễ văn hóa của Ấn Độ bắt nguồn từ văn minh lưu vực sông Ấn, còn gọi là văn minh Harappa. Các khu định cư đầu tiên đã xuất hiện trước năm 3000 trước Công nguyên. Giai đoạn đô thị rực rỡ nhất kéo dài khoảng từ năm 2600 đến năm 1900 trước Công nguyên.
Vietnamese translation
Những đô thị như Harappa và Mohenjo-daro có đường phố quy hoạch, hệ thống thoát nước và mạng lưới giao thương trong khu vực. Tuy nhiên, chữ viết của văn minh sông Ấn đến nay vẫn chưa giải mã được. Vì thế, giới nghiên cứu chưa thể nối trực tiếp ngôn ngữ hay thể chế chính trị 당시 với Ấn Độ hiện đại.
Vietnamese translation
Giai đoạn Vệ Đà sau đó bắt đầu vào thiên niên kỷ thứ 2 trước Công nguyên, đặt nền tảng cho nhiều truyền thống tôn giáo, ngôn ngữ và xã hội ảnh hưởng sâu đậm đến văn minh Ấn Độ.
Vietnamese translation
Nhiều vương quốc và đế chế đã cai trị vùng đất này trước thời thuộc địa Anh. Nhà nước Ấn Độ độc lập hiện đại ra đời năm 1947, nhưng mạch văn hóa của đất nước đã kéo dài từ xa xưa hơn nhiều.
Vietnamese translation
Trung Quốc
Vietnamese translation
Trung Quốc sở hữu lịch sử được ghi chép thuộc nhóm dài nhất thế giới. Theo truyền thuyết, nhà Hạ khoảng năm 2070 trước Công nguyên là triều đại đầu tiên. Giới khảo cổ vẫn tranh luận liệu một số hiện vật có thực sự thuộc về nhà Hạ hay không.
Vietnamese translation
Triều Thương sau đó cai trị từ khoảng năm 1600 trước Công nguyên, với nhiều bằng chứng khảo cổ vững chắc hơn. Những dòng chữ khắc trên xương mai rùa khoảng năm 1200 trước Công nguyên là văn bản lớn đầu tiên của chữ Hán được biết đến.
Vietnamese translation
Sau này, các triều đại Trung Hoa nhiều lần chia tách rồi thống nhất trở lại. Nhà Tần lập nên đế chế Trung Hoa thống nhất đầu tiên vào năm 221 trước Công nguyên. Còn nước Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa thì mới thành lập từ năm 1949.




