Von Nagasaki bis Long Binh: Die Suche nach dem Dengue-Virus
Từ Nagasaki đến Long Bình: Hành trình truy tìm virus Dengue
Bài đọc được chuyển ngữ và đơn giản hóa để học tiếng Đức. Nội dung gốc thuộc Tia Sang - Ho So Nhan Vat.
Bôi đen một từ hoặc cụm từ để tra nghĩa, dịch, highlight hoặc thêm ghi chú.
Tiến độ đọc bài
Đoạn 1/19
Đọc tiếng Đức trước. Khi cần, mở bản dịch ngay dưới từng đoạn.
Bản dịch tiếng Việt
Virus Dengue và virus viêm não Nhật Bản được thu thập từ các bệnh viện dã chiến ở Long Bình thời chiến tranh. Chúng là mảnh ghép quan trọng đối với khoa học, giúp giới nghiên cứu hiểu rõ hơn về nhóm Arbovirus. Đến nay, Arbovirus vẫn là vấn đề lớn ở các nước nhiệt đới.
Bản dịch tiếng Việt
Bài toán y học ở bệnh viện số 93
Bản dịch tiếng Việt
Cuối tháng 7/1966, trung tá John Joseph Deller Jr. tiếp nhận một lính Mỹ. Đó là bệnh nhân số 110, với biểu hiện sốt cao, rét run và đau đầu kéo dài.
Bản dịch tiếng Việt
Kíp y tá nhanh chóng thăm khám rồi lấy máu của bệnh nhân. Máu được cho vào ống nhỏ có đánh số. Các mẫu này được giữ trong tủ đông ở nhiệt độ âm 20 độ. Nguồn điện cho tủ lấy từ máy phát đặt ngoài lán Quonset.
Bản dịch tiếng Việt
Deller xếp các mẫu vào thùng y tế, chèn đá khô vào chỗ trống rồi đóng nắp lại. Thùng được đưa lên xe Jeep của quân đội, chạy từ bệnh viện sơ tán số 93 ở Long Bình, Đồng Nai ra sân bay Tân Sơn Nhất. Ông hy vọng những ống máu sẽ đến tay thiếu tá Philip King Russell an toàn. Russell đang làm việc tại phòng thí nghiệm SEATO ở Bangkok.
Bản dịch tiếng Việt
Mỹ biến Long Bình thành khu quân sự khổng lồ ở miền Nam, để chuyển hàng chục nghìn lính ra khỏi Sài Gòn. Bệnh viện số 93 nằm ở phía bắc Long Bình. Ban đầu ở đây chỉ có lều bạt đơn sơ, về sau mới có lều nửa vòng kiên cố hơn. Trên mỗi nóc lều đều cắm cờ chữ thập đỏ trắng. Vào giờ cao điểm, các y tá liên tục chạy từ góc này sang góc khác để chăm sóc thương bệnh binh.
Bản dịch tiếng Việt
Ngoài các đợt tấn công, mưa lớn và nắng nóng gay gắt, khu trại còn đối mặt một mối nguy khác: bệnh truyền nhiễm nhiệt đới. Bệnh viện đi vào hoạt động từ ngày 1/12/1965. Từ đó, nơi này liên tục tiếp nhận ca sốt không rõ nguyên nhân.
Bản dịch tiếng Việt
Gần như mọi ca bệnh đều có ba biểu hiện: sốt, rét run và đau đầu. Các bác sĩ Mỹ lúng túng vì bệnh nhiệt đới là lĩnh vực hoàn toàn mới với họ.
Bản dịch tiếng Việt
Deller là bác sĩ trẻ, vừa hoàn thành chương trình đào tạo ở Mỹ rồi sang Việt Nam làm việc giữa chiến tranh. Ông nảy ra ý tưởng: nếu tìm được nguyên nhân gây sốt, có thể nhóm các bệnh nhân có triệu chứng giống nhau lại. Nhờ đó, bác sĩ quân y sẽ có cẩm nang chẩn đoán tốt, phát hiện sớm tình trạng sốt ở binh lính. Trong Thế chiến II, quân đội Mỹ ở Thái Bình Dương cũng từng đau đầu vì những cơn sốt không rõ nguyên nhân. Deller nghĩ mình có thể thực hiện một nghiên cứu chuẩn xác trong chiến tranh Việt Nam.
Bản dịch tiếng Việt
Tại Long Bình, Deller thu thập dữ liệu bệnh nhân cùng mẫu máu. Ở Bangkok, Russell làm xét nghiệm tìm virus và vi khuẩn. Hơn một nửa số ca được xác định là sốt Dengue, sốt Chikungunya, sốt Tsutsugamushi và sốt rét. Một bệnh nhân mang virus viêm não Nhật Bản.
Bản dịch tiếng Việt
Virus Dengue, Chikungunya và viêm não Nhật Bản cùng thuộc một nhóm gọi là virus lây qua chân khớp, gọi tắt là Arbovirus. Muỗi cũng nằm trong đường lây này. Chiến tranh, di cư và giao thương trong lịch sử đã phát tán Arbovirus đi khắp nơi. Ngày nay, muỗi cũng sinh sống ở nhiều khu vực hơn.
Bản dịch tiếng Việt
Arbovirus trở thành mối đe dọa với con người ra sao? Và con người đã lần ra những kẻ thù vô hình này bằng cách nào? Chúng ta sẽ đi theo dấu từng loại virus.
Bản dịch tiếng Việt
Virus Dengue trong Thế chiến II
Bản dịch tiếng Việt
Virus Dengue có thể đã tồn tại từ rất lâu trong lịch sử loài người. Nhiều tài liệu cho rằng căn bệnh giống Dengue đã xuất hiện ở Trung Quốc từ thế kỷ 3 đến thế kỷ 4. Còn từ “Dengue” thì đến thế kỷ 19 phương Tây mới dùng.
Bản dịch tiếng Việt
Mùa hè 1942, chiến tranh lan rộng trong Thế chiến II. Thủy thủ và binh lính từ mặt trận Thái Bình Dương cùng Đông Nam Á trở về. Mà không hề biết mình đã mang theo một kẻ thù vô hình về Nhật Bản. Các thành phố ven biển Nhật Bản, trong khoảng vĩ độ 33 đến 35 độ Bắc, bùng phát dịch Dengue lớn. Dịch khởi phát từ Nagasaki-Sasebo và Osaka-Kobe, rồi lan tới Hiroshima, Kure và Fukuoka. Một số nhà nghiên cứu ước tính có từ hai trăm nghìn đến hai triệu người Nhật mắc bệnh. Các bác sĩ khi đó đã biết muỗi hổ châu Á Aedes albopictus truyền bệnh, nên cộng đồng triển khai nhiều chiến dịch diệt muỗi. Dịch tái diễn nhiều lần cho đến năm 1945.
Bản dịch tiếng Việt
Đợt dịch đầu tiên ở Nagasaki thu hút sự chú ý của một chàng trai trẻ: Susumu Hotta. Năm đó, Hotta trở thành bác sĩ tại trường Y thuộc Đại học Hoàng gia Kyoto. Ông ở lại trường và nghiên cứu vi sinh.
Bản dịch tiếng Việt
Hotta cùng đồng nghiệp đặt câu hỏi: làm sao tách được virus Dengue từ bệnh nhân? Từ năm 1931, Emilius Paulus Snijders và cộng sự đã thử tách virus này. Họ có bệnh nhân trong một đợt bùng phát ở Đông Ấn thuộc Hà Lan, nay là Indonesia. Họ nuôi virus trong não chuột nhưng thất bại. Dù vậy, Hotta vẫn muốn thử lại bằng chuột bạch sơ sinh.
Bản dịch tiếng Việt
Tháng 9/1943, một bệnh nhân tên Mochizuki nhập viện ở Nagasaki và đồng ý tham gia nghiên cứu. Hotta lấy máu trong vòng 48 giờ kể từ khi bệnh nhân bắt đầu sốt, rồi tiêm vào não chuột bạch sơ sinh. Năm ngày sau, ông lấy não chuột ra, nghiền nhỏ và pha với nước muối Tyrode. Hỗn hợp não này lại được tiêm vào não lứa chuột sơ sinh khác. Đó là thế hệ thứ hai. Gần như toàn bộ chuột ở thế hệ hai đều yếu đi và run rẩy. Sang thế hệ thứ ba, chuột bị liệt hai chân sau. Tình trạng này tiếp diễn ở thế hệ thứ tư. Hotta rất mừng, vì có thể ông đã phân lập được virus Dengue, điều giới khoa học châu Âu hơn mười năm qua chưa làm được.
Bản dịch tiếng Việt
Liệu virus này có thực sự gây sốt Dengue? Để trả lời, Hotta tiêm hỗn hợp não từ thế hệ chuột thứ năm vào tĩnh mạch người tình nguyện khỏe mạnh. Họ xuất hiện các triệu chứng điển hình của sốt Dengue, rồi khỏi hẳn sau vài tuần. Sau đó, nhóm nghiên cứu lấy máu của người đã khỏi bệnh, trộn với virus Dengue, ủ hai giờ ở 37 độ rồi hai giờ ở 4 độ. Hỗn hợp này được tiêm vào não chuột để xem virus còn gây bệnh hay không. Kết quả là không con chuột nào yếu, run hay liệt.

